Zobacz wyniki ankiety: Który z polskich sędziów szachowych jest twoim zdaniem najlepszy?

Głosujących
62. Nie możesz głosować w tej sondzie
  • Tomasz Delega

    13 20.97%
  • Andrzej Filipowicz

    6 9.68%
  • Piotr Janik

    12 19.35%
  • Witalis Sapis

    16 25.81%
  • Rafał Siwik

    13 20.97%
  • Ryszard Więckowski

    1 1.61%
  • Janusz Woda

    1 1.61%
+ Odpowiedz w tym wątku
Strona 19 z 19 PierwszyPierwszy ... 9 17 18 19
Pokaż wyniki od 271 do 276 z 276

Wątek: Sprawy sędziowskie

  1. #271
    Dołączył
    Aug 2011
    Mieszka w
    Warszawa
    Posty
    267
    www.pzszach.org.pl
    Drugi dzień Konferencji

    Rozpoczął się od wystąpienia Zygmunta Rylla, który podziękował Kolegom za 17-letnią, bardzo owocną współpracę w kilku Kolegiach Sędziów, którym przewodniczyli Ryszard Więckowski, Tomasz Delega i Andrzej Filipowicz.

    Podkreślił z zadowoleniem liczny udział grona sędziowskiego w krakowskiej Konfe-rencji. Nadmienił, że większość sędziów rozpoczynała „sędziowskie kariery” dzięki kursom sędziowskim, które wprowadził przed laty do zadań Kolegium Sędziów.

    IA Zygmunt Ryll zrezygnował z możliwości kontynuowania pracy w składzie Kole-gium, ustępując miejsca młodszym Kolegom, ale nadal pozostaje czynnym arbitrem i chętnie poprowadzi kolejne zawody szachowe.

    IA Andrzej Irlik przez ponad godzinę prowadził, z wykorzystaniem rzutnika multi-medialnego, instruktażowy turniej dla sędziów wg programu Swiss Manager, w wer-sji polskiej. Umożliwiło to sędziom poznanie możliwości i wielu opcji – rozpoczynając od aktualizacji oprogramowania, kopiowania danych, nanoszenia poprawek, importu zawodników z list FIDE, dodawania spóźnionych i wycofywania zawodników z turnie-ju, przesyłania danych do: Internetu, programu Excel, html itd., a kończąc na spra-wozdawczości turniejowej, łącznie ze schematem Christiana Krauze oraz wdrożoną przez Piotra Janika polską listą rankingową (kategorie).

    Andrzej Filipowicz nadmienił, że nie wszystkie zwroty językowe były poprawnie przetłumaczone na język polski przez Panią Ewę Szafraniec, ale wynikało to z nie-pełnej informacji o programie otrzymanej od autora. Dodał, że nadal istnieje możli-wość dokonania korekty i prawdopodobnie jest możliwość otrzymania kopii od p. Herzoga z Austrii.

    FA Bogdan Obrochta z kolei przedstawił zebranym możliwości Programu Chess Arbiter Pro, również na ekranie multimedialnym. Przedstawił przy tym szereg niuan-sów, których poznanie pozwoli sędziom lepiej wykorzystywać program w praktyce turniejowej, jak również unikać zdarzających się błędów w jego obsłudze. Wskazał też na bardzo dużo możliwości zestawień, wynikających z okienka „filtrowanie”. Po-dobnie jak w programie SM – pokazał sposób natychmiastowego przekazywania da-nych do Internetu.

    W trakcie referatu zwrócił uwagę na wykorzystywanie danych z Centralnego Reje-stru, jeśli brak tam nazwiska zawodnika, to należy gracza traktować jako „bk”. Cen-tralny rejestr jest aktualizowany w oparciu o informacje przekazywane przez woje-wódzkie związki szachowe.

    Andrzej Michalski zapytał czy grający, którzy nie są członkami PZSzach i przykła-dowo poza granicami kraju uzyskują I lub II kategorię szachową znajdą się na liście w CR. Zdaniem zebranych wszyscy zawodnicy powinni być umieszczeni w Central-nym Rejestrze.

    Zenon Chojnicki zwrócił uwagę, że dla Ministerstwa Sportu obecnie najistotniejsze są klasy sportowe. Ponadto wskazał, że do rejestru partii - do „pgn’ należy przeka-zywać dane bez polskich znaków diakrytycznych, jak również nie należy umieszczać żadnych danych przed nazwiskiem. Niestety pojawiają się nagminnie dane dotyczą-ce kategorii, tytułów, rankingów. Komplikuje to lub wręcz uniemożliwia wyszukiwa-nie partii i nazwisk zawodników w bazach.

    Andrzej Filipowicz poinformował uczestników Konferencji, że członkowie Kolegium powierzyli w trybie roboczym funkcję wiceprzewodniczącego Kolegium IA Andrzejowi Irlikowi.
    * * *
    Uwaga A.F.
    Kilka dni po Konferencji IA Witalis Sapis nadesłał Votum separatum - zdanie od-rębne odnośnie zmiany struktury organizacyjnej Kolegium Sędziów Polskiego Związ-ku Szachowego poprzez wprowadzenie funkcji „wiceprzewodniczącego”, co uzasadnił przytoczeniem art. 1 i 2. Regulaminu działania kolegium Sędziów Polskiego Związku Szachowego.

    Członkowie Kolegium przyjęli do wiadomości zastrzeżenie IA W. Sapisa i nie wnieśli żadnych uwag.
    * * *

    Andrzej Filipowicz poinformował, że sędziowie z tytułami FIDE będą wkrótce zo-bowiązani do uczestnictwa w seminariach kontrolnych oraz będą wstawiani na listy arbitrów aktywnych i nieaktywnych.

    Seminaria będą obejmowały szeroką tematykę - znajomość przepisów gry, regula-minów turniejowych, programów kojarzenia par, systemu szwajcarskiego, Excela, poczty elektronicznej i różnych typów zegarów elektronicznych. Zegary elektronicz-ne są testowane przez FIDE i otrzymują akceptację FIDE, podobnie jak programy kojarzenia par.

    FIDE wprowadziła kategorie: A, B, C i D dla arbitrów, przy czym znalezienie się w kategorii „A” wymaga ponad 10-letniej działalności sędziowskiej w najważniejszych imprezach FIDE.

    Omówił także zagadnienie transmisji internetowych, zwracając uwagę, że na MŚ w blitzach w Izraelu w 2006 roku testowano program, który umożliwia bezbłędne transmitowanie całych partii w grze szybkiej i błyskawicznej. Mianowicie zastosowa-no jakby „elektroniczne fotografowanie”, co jedną sekundę, każdej pozycji pojawia-jącej się na elektronicznej desce. Pozycje są zapisywane w komputerze i transmito-wane do Internetu.

    Ponadto Andrzej Filipowicz przekazał informacje odnośnie kalendarza FIDE oraz nowego systemu rozgrywek o MŚ mężczyzn, w którym ponownie wprowadzono 8-osobowy turniej pretendentów z udziałem przegranych w pojedynkach Topałow – Kamski oraz meczu o MŚ 2009 (Anand ze zwycięzcą wzmiankowanego meczu), dwóch zwycięzców GP FIDE 2008-2009, dwóch zwycięzców Pucharu Świata FIDE 2009 oraz najlepszego z listy rankingowej FIDE na 1 I 2010 i reprezentanta organi-zatorów z rankingiem pow. 2700.

    Ad.15
    Komisja Uchwał i Wniosków prosiła o sprecyzowanie wniosków i poddała pod głosowanie kolejne uchwały.

    Zdaniem wielu sędziów, sędziowie klas centralnych powinni wnosić opłaty składki rocznej bezpośrednio na konto PZSzach w wysokości zgodnej z komunikatami Orga-nizacyjno-Finansowymi.

    Przed głosowaniem Rafał Siwik zgłosił propozycję dodania wniosku o treści: „dla uproszczenia sprawozdawczości należy wprowadzić 2 wzory druków sprawozdań: rozbudowany (dla organizatorów) i „mały” dla potrzeb sprawozdawczych – jako za-lecenie dla autorów programów kojarzeń.

    Bogdan Obrochta – wnioskował o zobowiązanie Kolegium do wprowadzania dla sędziów na stronie Kolegium Sędziowskim PZSzach bieżących informacji o zmianach w przepisach.

    Ulrich Jahr - wnioskował o zmianę administratora strony i usystematyzowanie umieszczanych na niej informacji.

    Zbigniew Szczepaniak - wystąpił o opracowanie nowego druku legitymacji sza-chowej, tak aby uwzględniał m.in. młodzieżową klasę sędziowską oraz tytuły FIDE i o dokonanie analogicznych zmian w ewidencji PZSzach, aby także w Centralnym Rejestrze PZSzach uwzględniać klasę sędziego młodzieżowego.

    Ad.16
    Komisja Uchwał i Wniosków odczytała nową sześciopunktową wersję uchwał i wniosków, która została przez Bogdana Obrochtę poddana głosowaniu (wynik gło-sowania z udziałem 44 sędziów + 43=1 -0.

    Uchwały i wnioski

    1) Sędziowie klas centralnych wnoszą opłaty licencyjne bezpośrednio na konto PZSzach.
    2) Należy wprowadzić dwa typy formularzy sprawozdań z turniejów, jedne pełne dla organizatorów, a uproszczone dla PZSzach, w celu wysłania do FIDE.
    3) Zobowiązuje się Kolegium Sędziów do opublikowania nowelizacji zatwierdzo-nych przepisów gry i turniejowych FIDE w postaci wkładki do Kodeksu Sza-chowego.
    4) Zobowiązuje się Kolegium Sędziów do uaktualniania witryny Kolegium ma stronie PZSzach i prowadzenie jej na bieżąco.
    5) Należy zmodyfikować legitymacje sędziowskie, wprowadzając pojęcie sędziego klasy młodzieżowej i uzupełnić w tym zakresie CenŹtralny Rejestr PZSzach.
    6) Zaleca się, aby Kolegium Sędziów wystąpiło do zarządu PZSzach o zwiększenie stawek sędziowskich za sędziowanie zawodów szachoŹwych.


    Ad.17

    Dr A. Filipowcz życzył nowo wybranym Członkom Kolegium, aby utrzymali rzeczo-wą i sympatyczną atmosferę z jaką spotykał się w minionej kadencji; podziękował prelegentom za doskonałe przygotowanie sesji szkoleniowych z zakresu obsługi pro-gramów kojarzeniowych oraz na ręce Prezesa Jana Kusiny i Andrzeja Irlika złożył podziękowanie za podjęcie trudu przygotowania Konferencji w Krakowie i za dosko-nałą jej organizację.

    Prezes MZSzach i zarazem PZSzach Jan Kusina przedstawił panią Dyrektor Ho-telu „Optima”, której podziękował za gościnne przyjmowanie szachistów. Sędziom szachowym złożył życzył życzenia spokojnych Świat oraz spotkania w Toruniu na kolejnej Konferencji w 2009 roku, której organizacji podjął się Prezes Kujawsko-Pomorskiego Związku Andrzej Michalski. Na tym Konferencja zakończyła obrady.

    Podpisał
    Ryszard Ewert, Kraków 13-14 .XII.2008r


    P p p P P p p P


    MATERIAŁY SZKOLENIOWE
    (wybór artykułów IA Andrzeja Filipowicza
    z miesięcznika „Magazyn Szachista” w 2008 roku)

    Z turniejowej praktyki

    Nowe punktacje

    W pierwszej połowie września 2008 roku, w Bilbao, odbył się tzw. Grand Szlem, dwukołowy turniej z udziałem 6 czołowych zawodników świata, w których zastoso-wano punktację preferująca zwycięstwa, a mianowicie: za zwycięstwo 3 p., za remis 1 p., a za porażkę 0 p. Triumfował W. Topałow 17 p. (wg dotychczasowej punktacji 6,5 p.); M. Carlsen 13 p. (5 p.); L. Aronian 13 p. (5 p.); W. Iwanczuk 12 p. (5 p.); T. Radżabow 10 p. (4,5 p.); V. Anand 8 p. (4 p.).

    Praktycznie nie zanotowano większych różnic w ostatecznej kolejności, chociaż przy sta-rej punktacji, przy dzieleniu miejsc II-IV, na drugim miejscu znalazłby się Aronian, na trzecim Iwanczuk i na czwartym Carlsen (kolejność wg wartościowości Bergera).

    * * *

    Zgodnie z relacją Anglika IA Stewarta Rubena bardzo ciekawy system punktacji zastosowano na turnieju szwajcarskim w Rumunii, w czerwcu 2008 roku. Mianowicie system punktacji 3-2-1-0, który oznacza, że zwycięzca partii otrzymuje 3 punkty, a przegrany 0 p. Natomiast w przypadku remisu następuje dogrywka, w której białe otrzymują 6’, a czarne 5’. Jeżeli wygrywają białe, to otrzymują 2 p. (czarne 1 p.), jeżeli jest remis lub wygrana czarnych, to czarne otrzymują 2 p. (a białe 1 p.).

    Tempo gry wynosiło 90’/partia i 30”/ruch i naturalnie wyniki turnieju liczyły się do rankingu i ewentualnego zdobycia normy na tytuły. Wtedy brano pod uwagę nor-malną punktację, natomiast nowa punktacja obowiązywała przy kojarzeniach par oraz przy rozdzielaniu nagród. Przy równej liczbie zdobytych punktów używano sys-temu Horta, tj. połowę nagrody dzielono równo na wszystkich uczestników z tą sa-ma liczbą punktów, a połowę przyznawano wg tie-breaka, w którym na pierwszym miejscu była liczba punktów zdobyta wg klasycznej punktacji, a następnie średni ranking przeciwników.

    Naturalnie system nowej punktacji wymagał także odrębnego pokoju na rozgrywa-nie baraży (sudden death), aby nie przeszkadzały w kontynuacji toczących się partii.

    Stewart Ruben twierdzi, że zawodnicy pogodzili się z nowym systemem rozgrywek i punktacji, nie składali żadnych protestów, chociaż rozgrywano po 29 partii dzien-nie. Po remisowym rezultacie zawodnicy prawie natychmiast przystępowali do bara-ży. W ostatniej rundzie było 5 szybkich remisów, ale nieliczni kibice mieli możliwość oglądania decydujących partii. W innych rundach takich partii było mniej, zwykle dwie partie. W sumie około 20% zakończyło się remisami. Zdaniem Rubena ten sys-tem punktacji jest lepszy, niż zabranianie składania ofert remisowych przed 30 po-sunięciem, co sprawdził na turnieju na Gibraltarze.

    Ruben: „Byłem świadkiem wielu partii granych tempem 6’-5’ i doszedłem do wnio-sku, że przepisy gry błyskawicznej FIDE nie pasują do tych partii, tzw. „sudden de-ath”. Dwukrotnie musiałem zaakceptować remis z uwagi na czterokrotne powtórze-nie pozycji, bo obaj zawodnicy patrzyli na mnie w oczekiwaniu na decyzję. Raz zda-rzyło się, że zawodnik dał szacha, rywal nie uszedł królem spod szacha, a mimo to wykonał następny ruch. Działo się to tak szybko, że nie zdołałem interweniować, ale partia wróciła na normalne tory. Zawodnik mógł zażądać zwycięstwa i wtedy oczy-wiście otrzymałby punkt. Natomiast, gdybym ja przerwał partię, to powróciłbym do pozycji przed nieprawidłowymi posunięciami. Wtedy nie byłoby też kary w postaci dodania czasu. Inna rzecz, że dobrze się stało, że wygrał tę partię. Dodam, że żad-nemu z jej uczestników nie powiedziałem co wydarzyło się w jej trakcie.

    Występuje wiele sytuacji, które naruszają logikę gry w szachy, mianowicie nieprawi-dłowe wyjściowe ustawienie bierek, niewłaściwe ustawienie czasu na zegarach, oba króle pod szachem, pionek stojący na ostatniej linii bez promocji, wieża odwrócona do góry nogami, goniec zmieniający kolor diagonali, ruch skoczkiem poza szachow-nicę, wielokrotne powtarzanie tej samej pozycji, wygrywanie na czas w pozycji, któ-re praktycznie nigdy nie mogą być przegrane.

    Dlatego jestem zdania, że w „Przepisach gry FIDE” powinno znaleźć się zdanie - gdy jest prowadzona odpowiednia obserwacja partii błyskawicznej, to sędzia powinien interweniować, jeżeli jest przekonany, że zgodnie ze zdrowym rozsądkiem trzeba dokonać korekty nieprawidłowości. Nie powinno być tak, że w partii 6’-5’, gdy jedna strona ma tylko gońca, a druga przekracza czas z wieżą i dwoma pionkami i prze-grywa partię. W przepisach amerykańskich samotny goniec nie może wygrać partii, jak też nie mogą wygrać partii dwa skoczki przeciwko samotnemu królowi”.

    * * *

    Kolejny raz o artykule 10.2 w Kodeksie Szachowym

    Artykuł 10.2 regularnie pojawia się na naszych łamach, ponieważ jego treść budzi wiele wątpliwości zarówno z punktu widzenia sędziów, jak i zawodników, co pocią-ga za sobą wiele dyskusji na łamach Internetu i periodyków.

    Art. 10.2. Zawodnik na posunięciu, mający mniej niż dwie minuty na zegarze, ma prawo domagać się, przed opadnięciem chorągiewki, uznania partii za remis. W takiej sytuacji powinien zatrzymać zegar i przywołać sę-dziego.

    (a) Jeżeli arbiter zgodzi się z tym, że przeciwnik nie czyni żadnych wysił-ków, aby wygrać partię normalnymi środkami, względnie, jeśli partia nie może być rozstrzygnięta normalnymi środkami, wtedy powinien orzec remis. W innym przypadku sędzia powinien odłożyć podjęcie de-cyzji lub odrzucić reklamację.

    (b) Jeżeli arbiter odkłada decyzję, przeciwnik może otrzymać bonifikatę w postaci dwóch minut dodatkowego czasu do namysłu i partia powinna być kontynuowana w obecności sędziego, jeśli jest to możliwe.

    Sędzia powinien oznajmić ostateczny rezultat partii w trakcie gry, po jej zakończeniu, albo po opadnięciu chorągiewki. Arbiter powinien uznać partię za remisową, jeśli nie ma wątpliwości, że w końcowej po-zycji zwycięstwo nie może być osiągnięte normalnymi środkami, albo po stwierdzeniu, że przeciwnik nie podjął wystarczającej próby wygra-nia partii normalnymi środkami.

    (c) Jeżeli arbiter odrzuca reklamację, to przeciwnik otrzymuje bonifikatę w postaci dwóch minut dodatkowego czasu do namysłu.

    (d) Decyzja arbitra w zakresie artykułów 10.2(a), (b) i (c) jest ostateczna.


    Zdaniem wielu osób, zarówno zawodników, jak i sędziów, jest niezwykle trudno praktycznie ustosunkować się do przepisu 10.2(b) i stwierdzić, że zawodnik nie podejmuje próby czy też nie czyni wysiłku, aby wygrać partię.

    Kiedyś jeden z zawodników zademonstrował kilku niezłym szachistom i sędziemu fragment partii arcymistrza Lwa Poługajewskiego. Wszyscy jednomyślnie stwier-dzili, że Poługajewski nie próbował wygrać partii normalnymi środkami, czyli wy-grać partię na szachownicy, a nie przez czas.

    Wtedy ten sam gracz pokazał wszystkim obecnym komentarz silnego arcymistrza, który stwierdził, że Poługajewski niezwykle precyzyjnie rozgrywał przedstawioną pozycję i drobnymi kroczkami stale zwiększał przewagę i prowadził partię do zwy-cięstwa.

    Przykład ten nie miał na celu zdyskredytowania grupy zawodników, ale miał poka-zać trudności jakie istnieją przy ocenie gry niektórych szachistów, a przecież zgod-nie z przepisami art. 10.2 (d) nie ma możliwości składania apelacji od decyzji sę-dziego w przypadku mylnej oceny.

    Przepis ten był dyskutowany na Kongresie FIDE w Dreźnie w 2008 roku i pojawiła się propozycja wykreślenia art. 10.2 (d).

    Artykuł 12.6 Kodeksu

    Art. 12.6. Zabronione jest odwracanie uwagi przeciwnika lub przeszkadzanie mu w grze w jakikolwiek sposób, włączając w to nieuzasadnione reklamacje i propozycje remisowe.

    Przykład z praktyki. W turnieju granym tempem klasycznym z szybkim finiszem, bez dodatku sekundowego, pod koniec rundy arbiter był świadkiem następującej sceny. Zawodnik grający białymi miał 6 minut, ale jednocześnie jakość mniej i kompletnie przegraną pozycję. Natomiast gracz mający czarne bierki miał mniej niż 3 minuty i naturalnie, zgodnie z przepisami przestał prowadzić zapis posunięć.

    Dwa-trzy razy z rzędu, czarne w celu oszczędzenia kilku sekund, wykonywały ko-lejne posunięcie w momencie, kiedy grający białymi jeszcze trzymał bierkę w ręku stawiając ją na inne pole, nie mówiąc o tym, że nie zdążył nacisnąć zegara. Białe nie protestowały, a sędzia spokojnie obserwował wydarzenia, gdyż była to ostatnia partia rundy. Zwracał czarnym uwagę, że powinny pozwolić białym postawić bierkę na polu, przed wykonaniem swojego posunięcia. Sędzia zdawał sobie sprawę, że w chwili gdy czarne wykonywały swój „przedwczesny ruch”, białe mogły zmienić kon-cepcję i postawić bierkę na innym polu.

    Czarne, po zwróconej uwadze zaczęły wypełniać zalecenie sędziego. Nikt nie skła-dał protestu, mimo, że sędzia popełnił poważny błąd, bowiem powinien żądać, aby czarny wykonywał posunięcie dopiero po naciśnięciu zegara przez białe, zgodnie z art. 6.8.

    Artykuł 6.7

    Art. 6.7. Każdy zawodnik, który pojawi się przy szachownicy (stoliku) z opóźnieniem większym niż jedna godzina w stosunku do regulaminowego czasu rozpo-częcia sesji, przegrywa partię, chyba że w regulaminie turnieju są określo-ne inne wymagania lub sędzia podejmie inną decyzję.

    Wielu sędziów kwestionowało ten przepis, gdyż jest umieszczony w rozdziale „A”, a więc obowiązuje również w szachach szybkich i blitzach, co wygląda śmiesznie, na-wet biorąc pod uwagę końcowy fragment artykułu.

    Na Kongresie w Dreźnie, w świetle dyskusji na Kongresach ostatnich trzech lat, była przeprowadzona analiza regulaminu olimpijskiego, który w ogóle zabraniał się spóź-niać na rundę i nawet sekundowe spóźnienie pociągało za sobą walkower. W trakcie dyskusji pojawiły się propozycje ograniczenia spóźnienia do 30 minut lub do kwa-dransa, a w przypadku szachów szybkich ograniczenie do 5 minut, a w blitzach do dwóch minut.

    W gruncie rzeczy trudno znaleźć dyscyplinę sportu, w której można się spóźnić na start i dlatego olimpijski przepis ma swój sens. Zdarzały się na tym tle różne nie-przyjemne sytuacje.

    Przykładowo na meczu o MŚ FIDE w Lozannie w 1998 roku, pomiędzy Karpowem i Anandem, który sędziowałem wspólnie z Geurtem Gijssenem, przed pierwsza par-tią, o godz. 14.30 miała się odbyć skromna ceremonia otwarcia meczu.

    Punktualnie przybyli wtedy ówczesny prezydent MKOl Antonio Samaranch, prezy-dent FIDE Kirsan Iljumżinow, obaj sędziowie oraz Anand. Nie pojawił się Karpow i mieliśmy problem, czy włączyć zegar Karpowa, wykluczając ceremonię otwarcia meczu, czy też czekać na Karpowa, opóźnić ceremonię otwarcia i wtedy uruchomić zegary. Gijssen podjął decyzję aby poczekać na Karpowa, ale nie dłużej niż 5 mi-nut. Po 4 minutach przybył Karpow i odbyła się ceremonia otwarcia i wręczenia medali MKOl dla zawodników i sędziów. W pewnym sensie można zrozumieć Kar-powa, że chciał uniknąć zdjęć, ale przecież publicity i sponsorzy są niemniej ważni i trudno znaleźć kompromis w takiej sytuacji.

    * * *
    Z turniejowej praktyki

    Tadeusz Agaciński, sędzia wielu imprez szachowych w Polsce i w Czechach po-dzielił się kilkoma refleksjami.

    W nawiązaniu do prowadzenia zapisów przez sędziów w trudnych warunkach nie-doczasowych lub w blitzach proponuje, aby w ekstremalnych warunkach ograni-czyć się do zapisywania jedynie pól docelowych, bez nazw figur, co zdecydowanie przyspiesza tę czynność. Sprawdził to prowadząc zapis dwóch partii jednocześnie na jednym z turniejów.

    Na tle sędziowania imprez juniorów, wspólnie z FA Waldemarem Kopydłowskim, stwierdził, że sędziowie powinni być zapraszani na zajęcia z młodzieżą (postuluje to od lat Konferencja Sędziowska), bowiem ze znajomością przepisów na turnie-jach juniorów nie jest najlepiej. Do dzisiaj wielu juniorów najpierw zapisuje posu-nięcia (przed wykonaniem), pieczołowicie skrywając zapis przed przeciwnikiem, a tym bardziej przed sędzią nie mając pojęcia, że popełniają "podwójne przestęp-stwo”.

    Potwierdził raz jeszcze istnienie tzw. kumoterstwa w szachach, zwanego też „spół-dzielnią”, które obejmują wiele nacji. Przed rokiem w Pardubicach w openie „B” dwaj Słoweńcy grali na wysokiej drugiej szachownicy, a remis praktycznie wyrzu-cał obydwu poza strefę medalową. W tej sytuacji jeden z nich nie przyszedł na partię (gdyby „przegrał” przy szachownicy, to porażka liczyłaby się do rankingu FIDE), a drugi dzięki temu "wygrał" turniej. Niestety nie wie jak postąpili sędzio-wie, bo nie jest to łatwy przypadek do rozstrzygnięcia.

    Tadeusz Agaciński przytoczył też ciekawy przypadek z Festiwalu w Pardubicach. Otóż pod koniec rundy przyszedł do niego młody Niemiec, grający de facto w in-nym openie niż ten który sędziował nasz korespondent ze skargą, że skrzywdził go czeski sędzia nie uznając prawidłowo złożonej reklamacji trzykrotnego pojawienia się tej samej pozycji. Partia była kontynuowana i młody Niemiec partię przegrał
    a blankiety zostały podpisane. Sprawa nie podlegała "jurysdykcji" Agacińskiego, ale ze względu na barierę językową poszedł z Niemcem do czeskiego sędziego i pełnił tylko rolę tłumacza. Okazało się (z relacji czeskiego sędziego) , że Niemiec w sposób prawidłowy złożył reklamację remisu , ale czeski sędzia jej nie uznał, bo nie zgadzał się z tym, że pozycja powtórzyła się trzykrotnie. Czeski kolega niezbyt się "przyłożył" do sprawy, bo zamiast sprawdzić partię na szachownicy, w ocenie kierował się tylko zapisem partii.

    Pewnym usprawiedliwieniem sędziego był fakt, że tylko dwaj arbitrzy sędziowali open liczący ponad 200 zawodników przy zegarach mechanicznych (tempo 2h/40pos + 1h na dokończenie) i w takiej sytuacji mieli pełne ręce roboty.

    Niemiec odwołał się do jury appeal , której przewodniczył znany IA Otto Gutdeut-sch z Austrii, który długo zastanawiał się jaki wydać werdykt. W końcu zdecydo-wał, że wynikiem partii powinien być remis, co zresztą wzbudziło poważne wątpli-wości u Tadeusza Agacińskiego.

    Jego zdaniem sprawa była prosta , błąd popełnili Niemiec (podpisując blankiet) i sędzia czeski. Wynik powinien być utrzymany w mocy, a sędzia powinien być uka-rany upomnieniem. Dla wyników turnieju ta partia nie miała wielkiego znaczenia, bowiem była grana na jednej z dalszych szachownic, a o werdykcie jury d’appel mogły zadecydować „naciski” organizatorów, którzy chcieli uniknąć jakichkolwiek uwag pod adresem miejscowego arbitra.

    Komentarz A.F.

    Naturalnie rację ma Tadeusz Agaciński. Sprawa jest elementarna. Podpisanie blan-kietu partii kończy sprawę, czyli Niemiec przegrał! Wyjątkiem może być sytuacja, gdy jednym z zawodników jest bardzo młody uczestnik, bo niekiedy tak się zdarza, że jego partner - starsza osoba - wymusza na nim podpisanie blankietu.

    Jeżeli zawodnik podpisze sam, to koniec sprawy, niezależnie od tego czy orientuje się w przepisach i zaistniałej sytuacji, czy też nie, bo i takie rzeczy zdarzają się!

    Sędzia powinien dostać upomnienie, to też oczywiste, chociaż pewnym usprawie-dliwieniem mogły być praktyczne trudności opisane przez Tadeusza Agacińskiego. W takim przypadku sędzia mógł poprosić kogokolwiek na sali, do którego ma za-ufanie, aby sprawdził partię i wyraził mu swoją opinię! Mógł mieć w tym momencie inne kłopoty, np. obserwację ważnego niedoczasu. Nie powinien czytać z zapisu partii, chyba że jest młodym wiekiem arcymistrzem lub mistrzem, którzy wszystko pamiętają.

    Sędzia nie ma prawa uznania partii za mało ważną, bo dla grających każda partia jest ważna, tym bardziej, że może przynieść odpowiednie zyski rankingowe, a przykładowo rok później przeciwnikowi Niemca może zabraknąć np. dwa punkty rankingowe do awansu do jakiejś drużyny itp.

    Kumoterstwo występuje wszędzie, po słynnej już partii Soćko - Foisor, opisanej w nr 11-2008 winni okazali się dziennikarze (!!), bo zwrócili uwagę na złą reakcję sędziów. Zabroniono im więc wstępu na arenę turniejową. Natomiast sędziowie którzy wykazali brak elementarnej wiedzy pozostali nietknięci.

    P p p P P p p P

    Kraków, 13.12.2008r.



    XXIV Ogólnopolska Konferencja
    Sędziów Szachowych
    Relacja IA Ulricha Jahra


    W dniach 13–14 grudnia 2008 r., przy licznej frekwencji sędziów z 12 woje-wództw, odbyła się w Krakowie 24. Ogólnopolska Konferencja Sędziów Sza-chowych. Miejsce konferencji było większoŹści uczestników znane, gdyż tu, w hotelu OPTIMA przy ul. Malborskiej, w ostatnich latach kilkakrotnie odbywały się ogólnopolskie zebrania sędziów, a często też kursy sędziowskie organizoŹwane przez działaczy Małopolskiego Związku Szachowego. Tegoroczna konfe-rencja miała wyborczy charakter, była organizowana krótko po Olimpiadzie Szachowej i Kongresie FIDE, na którym uchwaŹlono szereg zmian przepisów gry i turniejowych, nic dziwnego że do Krakowa zjechała nieomal cała czo-łówka aktywnych sędziów szachowych. Konferencja była dobrze przygotowa-na. Na stronie PolŹskiego Związku Szachowego od dłuższego czasu było umieszczone sprawozdanie z działalności, w którym się również rozliczenie uchwał poprzednich konferencji kończącej się kadencji kolegium SęŹdziów PZ-Szach.

    Obrady otworzył Andrzej FILIPOWICZ, witając przybyłych sędziów i informując wstępnie o ważnych zmianach przepisów gry i turniejowych FIDE, które wejdą w życie z dniem 1 lipca 2009 r. Przepisy FIDE mogą być zmieniane co cztery lata. Najważniejszą zmianą w układzie przepisów FIDE jest zaostrzenie dyscypliny tur-niejowej, którą trzeba będzie również stopniowo wprowadzać w Polsce.

    Na przewodniczącego obrad zaproponował Zygmunta RYLLA (Małopolska), wniosek został przyjęty jednogłośnie. Zygmunt RYLL, należący do najstar-szych przedstawicieli środowiska sędziowŹskiego w Polsce, prowadził obrady sprawnie i z charakterystycznym poczuciem humoru. Wprowadziło to od po-czątku swobodną, koleżeńską atmosferę na sali. Współprzewodniczącym kon-ferencji został wybrany Bogdan OBROCHTA (Śląsk). Obrady protokołował Ry-szard EWERT (Małopolska).

    Na początku konferencji wspomniano zmarłych w ostatnim czasie sędziów szachowych: Jana FRANKIEWICZA, Stanisława MICHALSKIEGO, Alojzego OR-LICKIEGO, Edwarda SZYMAŃŹSKIEGO, Jana BORKA, Stefana WITKOWSKIE-GO, Czesława WESOŁOWSKIEGO, Marka ŁOŹBEJKO i Romualda BUJNICKIEGO. Tych, którzy odeszli, zebrani uczcili chwilą ciszy.

    Porządek konferencji, opublikowany w Internecie w październiku br., został przyjęty bez uwag. W skład Komisji Mandatowej weszli Stefan HAŁUBEK DS i Kazimierz KOZUBAL PK. Komisja Uchwał i Wniosków została wybrana w skła-dzie Tomasz PTASZYŃSKI SL, Magdalena JUDEK WP i Paulina KAMIŃSKA MP, a do Komisji Skrutacyjnej wybrano Ryszarda KRÓLIKOWSKIEGO MP, Marię MICHALSKĄ KP i Antoniego PROKOPCZUKA OP, który został przewodniczą-cym komiŹsji.

    Andrzej IRLIK przedstawił organizację pracy kolegium Sędziów Małopolskiego Związku SzaŹchowego. MZSzach zorganizował w ostatnim okresie dwa semi-naria w Szczurowej (szkolenia prowaŹdzili: Piotr JANIK – transmisje interne-towe partii oraz Adam CURYŁO – obsługa programu Chess ArŹbiter) i egzami-ny na sędziów klas okręgoŹwych. Związek zrzeŹsza obecnie 36 aktywnych sę-dziów szaŹchowych, wśród nich pięciu sędziów klasy FIDE, aktywnie pracują w kolegium PZSzach, organizują ogólnopolskie konferencje sędziowskie.

    Sprawozdanie z działalności kolegium Sędziów PZSzach złożył Andrzej FILI-POWICZ. Szczegóły sprawozdania zostały opublikowane w biuletynie nr 2 ko-legium, na stronie Internetowej PZSzach, dlatego na konferencji przewodni-czący kolegium zrelacjonował tylko skrót sprawozdania. Głównym zadaniem kolegium, oprócz podnoszenia kwalifikacji sędziów szachowych w Polsce było pozyskanie sędziowskich tytułów międzynarodowych przez czołowych, ak-tywnych sędziów polskich.

    W czasie trwania kadencji tytuły sędziów klasy międzynarodowej IA otrzymali Witalis SAPIS, Andrzej IRLIK, Rafał SIWIK i Piotr JANIK. Dalszych 19 sędziów otrzymało tytuły sędziów klasy FIDE FA. Jest to największy przyrost w całej działalności PZSzach. Kolegium Sędziów zorganizowało cztery ogólnoŹpolskie konferencje sędziowskie (trzy w Krakowie i jedną w Licheniu, a następną proponuje zorganiŹzować w ToŹruniu) oraz dwa centralne kursy sędziowskie w Licheniu i Ustroniu. Członkowie KoleŹgium dobrze wywiązali się ze swoich obowiązków. Analizowano i interpretowano kilka przypadków wykroczeń sę-dziów podczas centralŹnych zawodów szachowych, prowadzono również anali-zę spraŹwozdawczości sędziowskiej. Niektórzy sędziowie nie dopełniają jesz-cze tego podstawowego oboŹwiązku, tłumacząc się brakiem wynagrodzeŹnia za napisanie sprawozdania. Jest to oczywiście postęŹpowanie niewłaściwe i tacy sędziowie powinni być odsuwani od pracy. Kolegium analizowało rówŹnież za-chowania sędziów na sali turniejowej. ChoŹdzi o przestrzeganie ogólnie uzna-nych norm etyczŹnych i dyscyplinarnych. Nie było wprawdzie wnioŹsków dys-cyplinarnych, ale w kilku przypadkach zwrócono uwagę sędziom niewywiązu-jącym się praŹwidłowo ze swoich obowiązków.

    Adam CURYŁO utworzył Centralny Rejestr zawodników, sędziów i trenerów oraz zaprojektował program ChessArbiter, obecnie już powszechnie stosowa-ny w turniejach szachowych w Polsce, choć formalnie nie jest jeszcze za-twierdzony przez FIDE (do usunięcia są dwa drobne odchylenia w kojaŹrzeniach środkowych grupach punktowych), jednak sprawozdania sporządzo-ne przy pomocy CA są honorowane bez zastrzeżeń. Brak formalnego za-twierdzenia spowodował ściągnięcie zalecanego przez FIDE programu HE-RZOGA Swiss Manager, który ma już polską wersję. W CR znajdują się na-zwiska około 22 tysięcy polskich szachistów, sędziów i działaczy. Lista nie jest jeszcze pełna z powodu opieŹszałości niektórych wojewódzkich Związków szachowych i powinna być definitywnie uzupełniona w najbliższym czasie.

    Zenon CHOJNICKI regularnie sprawdza wszelkie sprawozdania sędziowskie i przesyła je do FIDE gdzie stał się postacią znaną i akceptowaną z powodu włożonej pracy. Dzięki niemu PZSzach nie ma problemów z klasyfikacją i ewidencją w FIDE.

    Zygmunt RYLL pomagał w rozwiązywaniu wielu spraw sędziowskich, Witalis SA-PIS opracował znowelizowany regulamin kolegium Sędziów oraz status sędziego szachowego. Bogdan OBROCHTA i Andrzej IRLIK organizowali kursy i konferen-cje sędziowskie oraz aktualizowali rejestry sędziów, wszyscy członkowie kolegium prowadzili wykłady na kursach i sędziowali ważne imprezy szachowe w kraju. Sędziów głównych na zawody klasyfikowane przez FIDE zatwierdzał Andrzej FI-LIPOWICZ, który reprezentował Polskę we władzach FIDE i utrzymywał bieżący kontakt z odpowiednimi komiŹsjami Międzynarodowej Federacji Szachowej. Decy-zje kolegium Sędziów były podejmowane głównie poprzez korespondencję elek-troniczną i głosowanie z pomocą e-maili.

    Większość uchwał konferencji została zrealizowana. Sędziowie szachowi w Polsce otrzymują różŹnorakie honoraria za swoją pracę, składają się na to możliwości finansowe organizatorów oraz fakt wykonywania różnych czynno-ści niewchodzących bezpośrednio do obowiązków sędziego np. włąŹczanie się do organizacji turniejów, pisanie biuletynów, tworzenie bazy partii szacho-wych itp.

    W mijającej kadencji utworzono nowy tytuł sędziego klasy młodzieżowej, dla młodych działaczy poniżej 18 roku życia. Osoby te mogą pełnić funkcje asy-stenta sędziego.

    W Polsce pojawił się problem niedozwolonej pomocy podczas rozgrywania partii turniejowych. Są to poważne wykroczenia, podlegające karom dyscy-plinarnym. Sprawy są trudne do badania i nie mogą być rozstrzygane bez mocnych dowodów. Osoby, które korzystały z niedozwolonej pomocy zostały potępione przez środowisko szachowe.

    Sprawozdanie Komisji Mandatowej złożył Stefan HAŁUBEK. W obradach uczestniczyło 54 deleŹgatów z 12 związków wojewódzkich, wśród nich czę-ściowo prezes PZSzach Jan KUSINA – sędzia klasy państwowej. Wśród dele-gatów było 12 sędziów IA, 17 sędziów FA, 13 – klasy państwowej i 12 klasy pierwszej. Próby sprawdzenia podczas obrad licencji sędziowskich delegatów nie powiodły się, w przyszłości należy dokonać tych czynności przed konfe-rencją. Najliczniej na konferencję przybyli sędziowie z Małopolski (12) i Ma-zowsza (10). Inne związki reprezentowali: KP – 6, LU – 5, PK, SL i WP po 4, DS – 3, PO i LD po 2, a SK i OP reprezentowali pojedynczy sędziowie. Cztery związki nie delegowały żadnego sędziego na konferencję: Lubuski, Podlaski, Warmińsko-Mazurski i ZachodnioŹpomorski.

    Uchwalone przez Kongres FIDE w Dreźnie zmiany przepisów FIDE referował Andrzej FILIPOŹWICZ, który dysponował materiałami z 8 grudnia 2008 r. Za-znaczył, że zmiany ulegają jeszcze drobŹnym korektom i formalnie będą opu-blikowane przez FIDE dopiero w marcu 2009 r., a obowiązywać będą od 1 lipca 2009 r.

    Pkt. 3.7e. Przy promocji pionka musi być on wymieniony (w ramach tego samego posunięcia) na tym samym polu w hetmana, wieżę, gońca lub skocz-ka tego samego koloru. Promocja pionka jest zaŹkończona gdy nowa figura dotknie pola przemiany.

    Pkt. 3.8.2. Roszada musi być wykonana wzdłuż linii 1 zawodnika grającego białym kolorem lub 8 grającego czarnym kolorem bierek.

    Pkt. 4.4c. Jeśli nie można wykonać roszady jedną z wież, można wykonać roszadę w stronę drugiej wieży (o ile to jest możliwe).

    Art. 7 (nowy). Każdy zawodnik, który przybywa do stolika po rozpoczęciu sesji gry, przegrywa chyba, że sędzia postanowi inaczej. Organizator może w regulaminie zawodów dopuścić jakiś czas opóźnienia. W turniejach mi-strzostw kontynentów i świata FIDE nie dopuszcza się jakiegokolwiek opóź-nienia. Składy zespołów w rozgrywkach drużynowych muszą być zgłoszone przed rozpoczęciem zawodów (termin określa organizator).

    Art. 8. Inwalida może wyznaczyć asystenta do zapisywania czy przełączania zegara, ale musi go zaakceptować sędzia.

    Art. 9. Remis występuje gdy zawodnik nie może dać mata przy dowolnym przebiegu partii. Przy przekroczeniu czasu możliwy jest rezultat 0:0,5 (jeśli przeciwnik zawodnika przekraczającego czas nie może dać mata).

    Art. 9.1. W regulaminach turniejowych powinny być umieszczane klauzule, że zawodnik nie może zgodzić się na remis przed określoną liczbą posunięć (np. 30). Przypadki trzykrotnego powtarzania posunięć muszą być odnoto-wane przez sędziego w sprawozdaniu i zapisie partii, a zawodnicy nadŹużywający ten przepis mogą być karani za unikanie walki.

    Art. 9.4. Partia może być uznana za remisową jeśli reklamacja została zgło-szona przez zawodnika na posunięciu i to posunięcie zostało zapisane na blankiecie (ale niewykonane na szachownicy).

    Art. 9.5b. Jeśli sędzia stwierdzi, że reklamacja była nieuzasadniona, dodaje przeciwnikowi 3 miŹnuty na zegarze (bez innych manipulacji).

    Art. 10.2. Szybki finisz. Jeśli arbiter opóźni decyzję, może ustalić wynik par-tii później, ale musi to zrobić natychmiast po zakończeniu czasu gry. Decyzja sędziego jest ostateczna.

    Art. 12.3. Bez pozwolenia sędziego zawodnik nie ma prawa wnosić na salę gier urządzeń elektroŹnicznych (w tym zegarków z sygnalizacją dźwiękową), chyba że są kompletnie i na stałe wyłączone. Jeśli urządzenie elektroniczne wyda jakikolwiek dźwięk, partia jest przegrana.

    Art. 13.7. Jakiekolwiek uwagi co do przebiegu partii turniejowej można zgła-szać wyłącznie do sęŹdziego zawodów. Dotyczy to również widzów, którzy mogą informować sędziego o powstałych nieŹprawidłowościach. Zakaz używa-nia telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych na sali turnie-jowej dotyczy wszystkich obecnych (widzów, zawodników nie grających itp.).

    Listy rankingowe będą publikowane co dwa miesiące. Ranking FIDE zostaje obniżony z dniem 1 lipca 2009 r. do poziomu 1200 p.

    Palenie papierosów będzie możliwe tylko w miejscach akceptowanych przez organizatorów i sęŹdziego. Nie dopuszcza się wychodzenia z sali gier bez zgo-dy sędziego. Sędzia przed zawodami jest zobowiązany do przejrzenia regu-laminu turnieju i weryfikacji zgodnie z nowelizowanymi przepisami FIDE.

    Szachy szybkie zostały zdefiniowane poniżej 60 minut dla każdego z zawod-ników. Partia z czasem 60 i więcej minut jest traktowana jako szachy kla-syczne z możliwością zmiany rankingu FIDE. DotyŹczy to również temp z kon-trolami i dodawaniem czasu po każdym posunięciu. Np. tempo 15 minut na partię i po 10 sekund na każde posunięcie jest partią szachów szybkich (15 minut + 60×10 sekund = 25 minut).

    Dla partii błyskawicznych stosuje się przepisy jeśli regulaminowy czas trwa-nia jest poniżej 15 miŹnut. Dotyczy to również kombinowanych temp gry z dodawaniem czasu na każde posunięcie.

    Jeśli w szachach szybkich i błyskawicznych przy każdej partii jest sędzia, na-leży traktować ją jako partię szachów klasycznych. Sędzia ma prawo zatrzy-mać grę jeśli opadły obydwie chorągiewki syŹgnalizacyjne, czego nie zauważy-li zawodnicy. Nieprawidłowy ruch nie może być skorygowany po przełączeniu zegara, chyba że obydwaj przeciwnicy dobrowolnie się na to zgodzą.

    W mistrzostwach świata i kontynentów FIDE przyjęło tylko sześć możliwych temp gry.

    Do wyborów na przewodniczącego kolegium Sędziów PZSzach zgłoszono tyl-ko jednego kandyŹdata, którym był Andrzej FILIPOWICZ. W tajnym głosowa-niu wzięło udział 51 delegatów, kandydat otrzymał 50 głosów za przy jednym przeciwnym i został wybrany na przewodniczącego w kadencji 2009 – 2012.

    Po dokonaniu wyboru przewodniczącego kolegium przystąpiono do zgłaszania kandydatów na członków kolegium Sędziów PZSzach. Andrzej FILIPOWICZ nie zaproponował nikogo, twierdząc że może pracować z demokratycznie wy-branymi sędziami, zgłoszonymi z sali obrad. Do władz kolegium zgłoszono 11 osób, którzy wyrazili zgodę na kandydowanie. Byli to: Zenon CHOJNICKI, Andrzej IRLIK, Adam CURYŁO, Andrzej SZEWCZAK, Ulrich JAHR, Agnieszka BRUSTMAN, Zbigniew PYDA, Bogdan OBROCHTA, Ryszard WIĘCKOWSKI, Wi-talis SAPIS i Stanisław CICHORZ.

    Nie wyrazili zgody na kandydowanie Zygmunt RYLL, Tomasz DELEGA i Rafał SIWIK.

    W przeprowadzonym głosowaniu wzięło udział 52 delegatów, oddano 50 gło-sów ważnych i dwa nieważne. W skład kolegium wchodziły osoby, które otrzymały przynajmniej 25 głosów. PoszczeŹgólni kandydaci otrzymali: 48 – Zenon CHOJNICKI PK, 45 – Andrzej IRLIK MP, 43 – Adam CUŹRYŁO SL, 39 – Ulrich JAHR KP, 37 – Bogdan OBROCHTA SL, 28 – Witalis SAPIS PO, 25 – Agnieszka BRUSTMAN MA. Nie zostali wybrani: Stanisław CICHORZ – 21, Zbigniew PYDA – 18, Ryszard WIĘCKOWSKI – 11 i Andrzej SZEWCZAK – 9 głosów.

    Wybranym pogratulował prezes Jan KUSINA, który powiedział, że w zawo-dach o Mistrzostwo Polski powinny być w pełni stosowane przepisy FIDE, w szczególności „zero tolerancji”. W turniejach wojewódzkich i otwartych PZ-Szach będzie zalecać wprowadzanie do regulaminów pewnych odŹstępstw od ścisłych reguł FIDE (np. spóźnianie się na rundę do 15 minut itp.).

    Dyskusja pierwszego dnia została skrócona ze względu na późną porę. Po kolacji sędziowie spoŹtkali się ponownie na nie protokołowanych rozmowach kuluarowych, które trwały do późnych godzin.

    Drugi dzień konferencji rozpoczął krótkim wystąpieniem Zygmunt RYLL, który stwierdził, że w kolegium Sędziowskim PZSzach działał 17 lat i obecnie wiek nie pozwolił mu na dalsze kandydowaŹnie do władz, ale oczekuje propozycji jako wolny sędzia i obiecuje nadal pisać artykuły do miesięczŹnika Szachista (kocioł sędziowski).

    Andrzej IRLIK dość szczegółowo demonstrował program komputerowy Swiss Manager, stosoŹwany podczas turniejów mistrzowskich FIDE i na Olimpiadzie Szachowej. Licencję programu można nabyć wpłacając kwotę 50 zł na konto bankowe PZSzach. Program posiada wersję polską, oblicza uzyskany ranking lokalny, ale bezpośrednio nie uwidacznia uzyskanych kategorii PZSzach. WszechŹstronność programu umożliwia bieżącą publikację przeprowadzanego turnieju na dowolnej witrynie Internetowej. Zawodnicy spóźnieni mogą być dopisywani od dowolnej rundy. Istnieje też możliwość wyłączania zawodnika z kojarzenia w dowolnej rundzie zawodów.

    Bogdan OBROCHTA przedstawił mało znane niuanse programu Adama CURY-ŁO. Istnieje możŹliwość importu każdego zawodnika z Centralnego Rejestru PZSzach i oczywiście z listy FIDE. Przy tempach szachów szybkich sędzia po-winien wyłączyć możliwość uzyskiwania wyższych kategorii szachowych (w PZSzach możliwość nadawania tylko do IV kategorii). Można wybrać opcję drukowaŹnego nazwiska (nie zalecane przy imporcie do plików *.pgn). Przy nazwiskach sędziowie nie powinni bezpośrednio umieszczać symboli kategorii czy innych. Program umożliwia filtrowanie rezultatów i prowadzenie jedno-cześnie kilku klasyfikacji w ramach jednego turnieju, przy czym każdy widok tabeli można ustawiać indywidualnie.

    Program umożliwia generowanie raportu KRAUSEGO, ale sędzia musi pamię-tać o wpisaniu dat i godzin poszczególnych rund (a nie przechodzić przez to okienko bez adnotacji). Program CA umożliwia też transmisję partii w Inter-necie czy na tablicach demonstracyjŹnych. W przypadku dużych zawodów otwartych można w programie przyjmować zgłoszenia zawodŹników do zawo-dów. Program umożliwia prowadzenie punktacji drużynowej i indywidualnej.

    Andrzej FILIPOWICZ przekazał zebranym, że Andrzej IRLIK został wiceprze-wodniczącym kolegium Sędziów PZŹSzach. Podał również informacje z FIDE.

    Przepisy FIDE będą zmienione w kweŹstii nadawania tytułu arbitra FIDE. Kan-dydaci będą przechodzić seminaria od 1 lipca 2009 r., muŹszą w podstawo-wym stopniu opanować konwersację w języku angielskim oraz posiadać umiejętność operoŹwania programami szachowymi i edytorem Word czy pro-gramem kalkulacyjnym Excel, a poŹnadto prawidłowo obsługiwać zegary elek-troniczne.

    Seminaria będą organizowane przez trzyosobowy zespół FIDE składający się z przedstawiciela FIDE, członka krajowej federacji i lektora aprobowanego przez FIDE. Sędziowie klasy FIDE będą podzieleni na cztery grupy A, B, C i D, w zależności od ich umieŹjętności i aktywności na arenie międzynarodowej.

    Po dwóch latach braku aktywności sędzia spada z tej listy. Zaleceniem FIDE jest aby każdy sędzia podejmował również funkcje asystenta, nie rezygnuŹjąc z werdyktów bezpośrednio przy szachownicy. Brak takiej praktyki powoduje wtórny analŹfabetyzm u osoby podejmującej wyłącznie funkcje sędziego głównego. FIDE apeluje do federacji krajowych o większe przeszkolenie ko-biet na stanowiskach sędziów szachowych. Podczas Olimpiady Szachowej w Dreźnie odczuwało się znaczny brak kobiet sędziujących poszczególne me-cze. W zamiaŹrach FIDE jest rozpowszechnienie elektronicznej szachownicy, którą filtruje kamera co 1 sekundę i daje możliwość odtworzenia każdej partii turniejowej.

    Na zakończenie konferencji zebrani podjęli uchwałę do realizacji przez kole-gium Sędziów PZŹSzach:
    a) Sędziowie klas centralnych wnoszą opłaty licencyjne bezpośrednio na konto PZSzach.
    b) Należy wprowadzić dwa typy sprawozdawczości z turniejów szachowych (pełne do FIDE i uproszczone).
    c) Po ukazaniu się zatwierdzonych przepisów gry i turniejowych FIDE, ko-legium powinno opuŹblikować nowelizację w postaci wkładki do kodeksu szachowego.
    d) Należy uaktualnić witrynę kolegium Sędziów PZSzach, następnie prowa-dzić ją możliwie bieŹżąco, z zaleceniem wprowadzenia forum dyskusyjne-go sędziów uprzednio zarejestrowanych.
    e) Umożliwić wpisy do legitymacji sędziów klasy młodzieżowej i uaktualnić w tym zakresie CenŹtralny Rejestr PZSzach.
    f) Zaleca się wystąpienie o zwiększenie stawek sędziowskich za sędziowa-nie zawodów szachoŹwych.

    Ogólnopolska konferencja sędziowska w 2009 r. będzie organizowana w To-runiu. Termin tej konŹferencji jest uzależniony od ukazania się znowelizowa-nych przepisów gry i turniejowych FIDE. Na tym konferencję sędziowską za-kończono.

  2. #272
    Uwaga A.F.
    Kilka dni po Konferencji IA Witalis Sapis nadesłał Votum separatum - zdanie od-rębne odnośnie zmiany struktury organizacyjnej Kolegium Sędziów Polskiego Związ-ku Szachowego poprzez wprowadzenie funkcji „wiceprzewodniczącego”, co uzasadnił przytoczeniem art. 1 i 2. Regulaminu działania kolegium Sędziów Polskiego Związku Szachowego.

    Członkowie Kolegium przyjęli do wiadomości zastrzeżenie IA W. Sapisa i nie wnieśli żadnych uwag.
    Votum separatum -zdanie odrębne
    do zmiany struktury organizacyjnej Kolegium Sędziów Polskiego Związku Szachowego poprzez wprowadzenie funkcji „wiceprzewodniczącego”

    Jestem przeciwny utworzeniu funkcji „wiceprzewodniczącego” Kolegium Sędziów Polskiego Związku Szachowego z następujących powodów:

    1.Regulamin działania Kolegium Sędziów Polskiego Związku Szachowego w punktach: 2.2 , 3.2., 3.3. i 3.4. dokładnie określa zarówno strukturę jak i działalność Kolegium.
    Nie przewiduje on funkcji „wiceprzewodniczącego”. Aby takie stanowisko stworzyć należałoby ustalić sposób wyboru oraz przysługujące „wiceprzewodniczącemu” kompetencje.

    2.Regulamin w punkcie 2.6.2. także wyraźnie określa, co się dzieje w przypadku, gdyby z jakichś przyczyn zabrakło przewodniczącego.

    3.Zmiana struktury Kolegium wymaga zmiany „Regulaminu działania Kolegium Sędziów Polskiego Związku Szachowego”.
    Zgodnie zaś z punktem 6.2. Regulaminu zmiany dokonać może tylko Ogólnopolska Konferencja Sędziów Szachowych.
    Żadnych wniosków jednak w tej sprawie nie złożono.

    4.O ile wiem Kolegium Sędziów od swego powstania działa bez „wiceprzewodniczącego” i nie są mi znane żadne argumenty za wprowadzeniem tej funkcji.
    Ani wcześniej, ani na posiedzeniu Kolegium Sędziów w dniu 13.12.2008, które odbyło się przed Ogólnopolską Konferencją Sędziów Szachowych sprawa zmiany struktury działania Kolegium Sędziów nie była sygnalizowana.

    5.Cytowane zapisy Regulaminu działania Kolegium Sędziów Polskiego Związku Szachowego:
    2.2. W skład Kolegium wchodzi przewodniczący oraz czterech do siedmiu członków.
    3.2. Przewodniczący kieruje całością działań Kolegium, w szczególności:
    a) poprzez delegata PZSzach współpracuje z FIDE w zakresie spraw sędziowskich oraz przepisów gry i turniejowych,
    b) wnioskuje o odwołanie członków Kolegium,
    c) zwołuje posiedzenia i przewodniczy im w oparciu o ustalony porządek,
    d) ustala ramowe plany działania na okres kadencji,
    e) ustala zakres prac i zadań dla członków Kolegium,
    f). organizuje prace administracyjne i wydawnicze Kolegium.
    3.3. Członkowie Kolegium mają obowiązek:
    a) uczestniczenia w zebraniach Kolegium z głosem stanowiącym,
    b) wykonywania zadań wyznaczonych przez przewodniczącego.
    3.4. Członkowie Kolegium mają prawo zgłaszania wniosków merytorycznych.”
    2.6.2. Rezygnacja przewodniczącego Kolegium w czasie kadencji lub przypadek losowy uniemożliwiający pełnienie funkcji, upoważnia członków Kolegium do wyznaczenia spośród siebie p.o. przewodniczącego Kolegium, do czasu najbliższej Ogólnopolskiej Konferencji Sędziów Szachowych.

    6.2.Każdorazowe zmiany regulaminu Kolegium wymagają uchwały Ogólnopolskiej Konferencji Sędziów Szachowych i późniejszego zatwierdzenia przez Walne Zgromadzenie Delegatów PZSzach.

    Witalis Sapis

  3. #273
    Dołączył
    Aug 2011
    Mieszka w
    Warszawa
    Posty
    267
    www.pzszach.org.pl
    Warszawa, 8 lipca 2009 r.

    KOLEGIUM SĘDZIÓW POLSKIEGO ZWIĄZKU SZACHOWEGO

    Biuletyn Nr 2-2009

    KONFERENCJA – SPRAWOZDANIA – SZKOLENIE

    Opracował: IA Andrzej Filipowicz

    Spis treści
    1. Kolegium Sędziów w Toruniu, 27 VI 2009
    2. XXV Ogólnopolska Konferencja Sędziów Szachowych, Toruń 2009
    3. Sprawozdanie z XXV Konferencji Sędziów Szachowych na podstawie protokołu opracowanego przez IA Ulricha Jahra
    4. Materiały szkoleniowe

    Kolegium Sędziów - Toruń, 27 VII 2009 r.

    Tym razem posiedzenie Kolegium Sędziów odbyło się po pierwszym dniu jubile-uszowej XXV Ogólnopolskiej Konferencji Sędziów Szachowych. Udział w posiedzeniu wzięli przewodniczący IA Andrzej Filipowicz oraz członkowie: FA Agnieszka Brust-man, IA Zenon Chojnicki, IA Ulrich Jahr, IA Andrzej Irlik, FA Bogdan Obrochta i FA Adam Curyło. Nieobecność IA Witalisa Sapisa była usprawiedliwiona. Przewodniczą-cy Kolegium IA Andrzej Filipowicz przedstawił porządek zebrania obejmujący:
    a) kwestie nowych przepisów gry FIDE oraz nowych przepisów rankingowych i nadawania tytułów międzynarodowych zawodnikom i sędziom,
    b) sprawę wniosku IA Andrzeja Szewczaka,
    c) wniosek IA Witalisa Sapisa o usunięcie FA Bogda Obrochty ze składu Kolegium,
    d) wolne wnioski.

    Ad. a) Zebrani przedyskutowali problem wprowadzania nowych przepisów, szcze-gólnie w zakresie zgadzania się na remis oraz spóźniania się na rozpoczęcie rund. Wszyscy zgodzili się, że sędziowie powinni zwracać uwagę i przypo-minać organizatorom o konieczności wprowadzenia tych punktów do regu-laminu, a także przypominać o konieczności rejestracji wszystkich turnie-jów w FIDE z miesięcznym wyprzedzeniem.

    Natomiast zarysowały się pewne różnice zdań w kwestii dotyczącej nowego punktu „zero tolerancji”. FIDE i ECU wprowadziły zasadę „zero tolerancji” we wszystkich oficjalnych rozgrywkach o mistrzostwo świata i mistrzostwo Europy. Członkowie Kolegium byli zdania, że tę zasadę należy wprowadzać w Polsce stopniowo. W mistrzostwach Polski mężczyzn i kobiet oraz we wszystkich rozgrywkach skoszarowanych należy przepis „zero tolerancji” wprowadzać w życie natychmiast, a wyjątki uczynić jedynie dla dzieci do lat 12, bo tu spóźnianie się na rundę może być wynikiem takiego czy inne-go postępowania rodziców.

    Dlatego zaproponowano, aby dla tych grup młodych szachistów oraz dla turniejów nieskoszarowanych wprowadzić możliwość spóźnienia się na run-dy do 15 minut, przy czym tylko przez rok, do lipca 2010 roku.

    Ad. b) Wniosek IA Andrzeja Szewczaka, sędziego głównego Międzywojewódzkich Mistrzostw Juniorów, który wystąpił o wprowadzenie zakazu powierzania Stanisławowi Góreckiemu funkcji sędziego na turniejach szachowych orga-nizowanych przez Mazowiecki Związek Szachowy, gdyż jego zdaniem Sta-nisław Górecki na zawodach, rozegranych w Sękocinie, 13-19.10.2008 r., nie wywiązywał się należycie ze swoich obowiązków oraz nie wypełniał po-leceń sędziego głównego. Ponadto IA Andrzej Szewczak przytoczył przykła-dy niewłaściwego zachowania się sędziego na sali gry, które jednak nie do-tyczyły sędziowskich decyzji. Na posiedzeniu w Krakowie w 2008 roku Ko-legium podjęło decyzję o wszczęciu postępowania głosami +5 =1 -0.

    Przewodniczący Kolegium powierzył rozpatrzenie sprawy FA Bogdanowi Ob-rochcie, który po zasięgnięciu opinii prezesa Mazowieckiego Związku Sza-chowego Zbigniewa Tyszkiewicza oraz po uzyskaniu informacji od Stani-sława Góreckiego, który przez pewien czas równolegle z obowiązkami sę-dziowskimi pełnił także rolę kierownika zawodów, zaproponował umorzenie sprawy. W głosowaniu elektronicznym członkowie Kolegium przychylili się do wniosku FA Obrochty i stosunkiem głosów +5=2-1 umorzyli sprawę. By-ła to decyzja ostateczna.

    Niemniej jednak IA Andrzej Szewczak złożył protest odnośnie procedury postępowania i swoje uzasadnienie przestawił na piśmie oraz powtórzył w Toruniu w obecności członków Kolegium.

    Członkowie Kolegium doszli do wniosku, że ta sprawa w ogóle nie powinna się znaleźć na wokandzie Kolegium (została tam błędnie wstawiona), tylko powinna być rozwiązana przez Mazowiecki Związek Szachowy względnie przez Wojewódzkie Kolegium Sędziów, a ostatecznie przez Komisję Dyscy-plinarną PZSzach, gdyż w dużym stopniu wychodziła poza zakres działalno-ści Kolegium Sędziów PZSzach. W tej sytuacji FA Adam Curyło zapropono-wał przeproszenie IA Andrzeja Szewczaka za zajmowanie się tą sprawą, która spowodowała pewne zamieszanie. Kolegium jednogłośnie poparło wniosek FA Curyły i sprawa została definitywnie zamknięta.

    Na zakończenie przewodniczący Kolegium podkreślił, że w gruncie rzeczy sędzia główny nie ma prawa składania skarg na swoich asystentów oraz na dyrektora turnieju. Ma zawsze do dyspozycji dwa rozwiązania - może usu-nąć sędziego asystenta lub odmówić przyjęcia obowiązków sędziego głów-nego z uwagi na sędziów asystentów lub nieodpowiedniego, jego zdaniem, dyrektora turnieju.

    Ad. c) IA Witalis Sapis złożył wniosek o wykluczenie FA Bogdana Obrochty z Kole-gium Sędziów, uzasadniając to niewłaściwym trybem postępowania przy rozpatrywaniu wniosku IA Andrzeja Szewczaka. FA Bogdan Obrochta wyja-śnił procedurę postępowania, co Kolegium przyjęło. W tajnym głosowaniu odrzucono wniosek IA Sapisa przeciwko było 5 członków Kolegium, wstrzymała się jedna osoba.

    Ad. d) W wolnych wnioskach rozpatrywano sprawę palarni i rozmowy zawodników w tych pomieszczeniach. Obecnie, zgodnie z decyzją PZSzach nie ma ko-nieczności przygotowania oddzielnych pomieszczeń dla palaczy, bowiem niekiedy nie można palić w całym budynku i praktycznie palący nie mają możliwości grać w turniejach. W przypadku wychodzenia na zewnątrz bu-dynku sędziowie mają prawo udzielania upomnień przy jakichkolwiek pró-bach rozmowy, a w konsekwencji nawet uznania partii za przegraną.

    Ustalono też, że we wszystkich polskich turniejach obliczanie wartościowo-ści Buchholza powinno być zgodne z przepisami FIDE.


    XXV Ogólnopolska
    Konferencja Sędziów Szachowych
    pod patronatem
    Prezydenta Torunia Michała Zaleskiego
    Toruń, 27-28 czerwca 2009 roku

    SPRAWOZDANIE
    1. Organizatorzy

    Kolegium Sędziów Kujawsko-Pomorskiego Związku Szachowego
    przewodniczący Paweł Jaroch, tel. 0-52 529-73-23 (dom),
    kom. 0-692 244-586, e-mail: pjaroch@o2.pl
    na zlecenie Kolegium Sędziów Polskiego Związku Szachowego.

    Kujawsko-Pomorski Związek Szachowy.
    Adres korespondencyjny: ul. Słowackiego 118 A, 87-100 Toruń,
    tel. 056 6227914 – Andrzej Michalski – prezes, e-mail: michalscy@o2.pl

    Pracami organizacyjnymi kierował i przyjmował zgłoszenia Sławomir Wierzbicki, ul. Ks. Kujota 2/4, 87-100 Toruń, tel. 056 675-20-30 (praca), 056 654-02-06 (dom), kom. 503-157-467, e-mail: gimchelmza@gmail.com

    W pracach organizacyjnych aktywny udział brali też IA Ulrich Jahr i Tomasz Wo-dzyński.

    2. Przyjazdy uczestników
    - Piątek, 26 czerwca 2009 r. w godzinach wieczornych, ewentualnie
    - Sobota, 27 czerwca 2009 r. w godzinach przedpołudniowych

    3. Miejsce obrad, zakwaterowania i wyżywienia:

    Miejsce obrad - Klub Kameleon
    Toruń - ul. Tuwima 9, tel. 0-56 622 56 64
    (5 minut od Domu Studenckiego).

    Zakwaterowanie
    Hotel „Hotelik w Centrum”, Toruń, ul. Szumana 2,
    tel. 056 652-22-46, www.hotelikwcentrum.pl

    Dom Studencki nr 6 w Toruniu, ul. Słowackiego 1/3.

    4. Uczestnictwo, terminarz i program Konferencji

    W Konferencji, na prawach delegatów uczestniczyli sędziowie klas: pierwszej, pań-stwowej, FIDE i międzynarodowej FIDE, pod warunkiem posiadania licencji sędziow-skiej klasy centralnej oraz uregulowania opłaty sędziowskiej za rok 2009.

    Terminarz

    Sobota, 27 czerwca 2009
    Godz. 9.00-13.00
    Błyskawiczne Mistrzostwa Polski sędziów szachowych o Puchar Prezydenta Torunia.
    Godz. 14.00
    Przerwa obiadowa.
    Godz. 15.00-18.00
    Konferencja – obrady.
    Godz. 18.00
    Kolacja.
    Godz. 19.00
    Spotkanie nieoficjalne - kuluarowe rozmowy.
    Godz. 20.30
    Zebranie Kolegium Sędziów.

    Niedziela, 28 czerwca 2009
    Godz. 9.00 - 13.00
    Konferencja – obrady.
    Godz. 14.00
    Zakończenie konferencji i obiad.

    Porządek obrad dwudniowej Konferencji

    Sobota – 27 czerwca 2009
    1. Powitanie uczestników Ogólnopolskiej Konferencji Sędziów przez Przewodniczą-cego Kolegium Sędziów PZSzach.
    2. Otwarcie Konferencji przez Prezydenta Torunia.
    3. Wybór prowadzącego obrady i protokolantów.
    4. Zatwierdzenie porządku obrad.
    5. Powołanie komisji mandatowej oraz uchwał i wniosków.
    6. Krótka prezentacja działalności Kolegium Sędziów Kujawsko-Pomorskiego
    7. Sprawozdanie z działalności Kolegium Sędziów PZSzach.
    8. Dyskusja nad sprawozdaniem.
    9. Sprawozdanie komisji mandatowej.

    Sobota i niedziela – 27-28 czerwca 2009
    10. Część szkoleniowa
    Nowe przepisy FIDE obowiązujące od 1 lipca 2009 roku:
    - zmiany w przepisach gry FIDE,
    - zmiany w przepisach rankingowych i nadawania tytułów międzynarodowych,
    - nowe regulaminy turniejowe i informacje dla sędziów szachowych,
    - nowości w zakresie polskich i zagranicznych programów kojarzenia par,
    - nowości w zakresie sprawozdawczości turniejowej w kraju i w FIDE,
    11. Sprawozdanie Komisji uchwał i wniosków.
    12. Zakończenie Konferencji.

    5. Kurs Sędziowski

    Kolejny Kurs Sędziowski na I klasę i klasę państwową jest przewidywany jesienią 2009 roku w Bydgoszczy, prawdopodobnie w październiku – dokładny termin zosta-nie ogłoszony pod koniec lipca 2009 roku. Prosimy o zgłaszanie kandydatów na kurs na I klasę sędziowską oraz na klasę państwową pod adresami:

    Ulrich Jahr - e-mail: ulrich@logonet.com.pl
    Andrzej Filipowicz - e-mail: a.filipowicz@szachista.co



    I Błyskawiczne Mistrzostwa Polski
    sędziów szachowych
    Toruń, 27 VI 2009

    Na propozycję Organizatorów jubileuszowej XXV Konferencji Sędziów Szachowych obrady były poprzedzone Błyskawicznymi Mistrzostwami Polski sędziów sza-chowych o Puchar Prezydenta Torunia.

    Regulamin MP opracował IA Ulrich Jahr

    REGULAMIN MISTRZOSTW POLSKI SĘDZIÓW
    w GRZE BŁYSKAWICZNEJ P-5' na rok 2009
    pod patronatem prezydenta Torunia Michała Zaleskiego

    1. Cel. Wyłonienie indywidualnych mistrzów Polski sędziów w grze błyskawicznej P-5'.
    2. Organizator. Na zlecenie Polskiego Związku Szachowego organizatorem jest KPZSzach w Toru-niu.
    3. Termin i miejsce. Mistrzostwa Polski sędziów odbędą się w sobotę 27 czerwca 2009 r. w Klubie KAMELEON, ul. Tuwima 9 w Toruniu. Początek zawodów o godz. 900.
    4. Uczestnictwo. Uczestniczą wyłącznie sędziowie klas centralnych, posiadający licencję sędziow-ską Polskiego Związku Szachowego.
    5. Zgłoszenia. Zgłoszenia do mistrzostw oraz rezerwacje noclegów i wyżywienia należy wysyłać do Sławomira WIERZBICKIEGO, ul. Ks. Kujota 2/4, 87-100 Toruń, tel. kom. 503-157-467, e-mail: gimchelmza@gmail.com
    6. Opłaty startowe. Wpisowe do turnieju wynosi 20 zł od uczestnika, płatne na miejscu turnieju. Kwota uzyskana z wpisowego w całości zostanie przeznaczona na nagrody dla zwycięzców.
    7. System zawodów. Mistrzostwa będą rozgrywane systemem szwajcarskim na dystansie 11 rund.
    8. Tempo gry. Mistrzostwa będą rozgrywane tempem po 5 minut na partię dla grającego.
    9. Punktacja i ocena wyników.
    9.1. W mistrzostwach o kolejności końcowej decydują następujące, kolejno stosowane kryteria oce-ny:
    - suma punktów (wygrana 1 pkt., remis 0,5 pkt., przegrana 0 pkt.), a w przypadku równości:
    - wartościowanie średnie Buchholza, wartościowanie pełne Buchholza, liczba zwycięstw, ocena rankingowa wyniku (suma rankingów przeciwników, z wyjątkiem skrajnych wyników), pro-gresja, wyniki bezpośrednich partii między zainteresowanymi zawodnikami.
    9.2. O tytule mistrza Polski, w przypadku równej liczby punktów podstawowych, uzyskanych przez dwóch lub więcej zawodników w turnieju, zadecyduje dogrywka dla:
    - dwóch zawodników – jedna partia,
    - trzech lub czterech zawodników – rozgrywka pucharowa (pierwsza partia Nr 2 z Nr 3 i 1-4, potem zwycięzcy ze sobą).
    Zawodnik wyżej zaszeregowany w końcowej klasyfikacji ma prawo wyboru koloru bierek, ale bia-łe otrzymują 5 minut do namysłu i muszą wygrać partię, natomiast czarne otrzymują 4 minuty do namysłu i wystarczy im remis, aby zostać uznany zwycięzcą.
    10. Nagrody. Zwycięzca turnieju otrzyma puchar prezydenta Torunia. Za miejsca 1-3, w mistrzo-stwach przyznawane są medale PZSzach. Zestawienie nagród, dyplomów i innych wyróżnień ogłosi organizator na rozpoczęciu turnieju. Przewiduje się również nagrody specjalne dla kobiet.
    11. Sędziowanie. Mistrzostwa prowadzi sędzia główny zatwierdzony przez Kolegium Sędziów PZ-Szach.
    12. Przepisy gry. W mistrzostwach obowiązują Przepisy Gry FIDE opublikowane w roku 2005, sta-nowiące wkładkę do Kodeksu Szachowego z 2002 r.
    13. Interpretacja regulaminu należy do Kolegium Sędziów PZSzach oraz sędziego głównego.

    Turniej błyskawiczny znakomicie prowadziła i sędziowała Maria Michalska. Energicznie kierowała turniejem, dokonywała kojarzeń, zawsze była obecna przy ważnych partiach, ogłaszała wyniki i liderów po każdej rundzie. Był to doskonały przykład dla wszystkich sędziów, jak powinno wyglądać prowadzenie turnieju bły-skawicznego z pozycji sędziego głównego.

    Wyniki MP sędziów w blitzach (P-5’) - 11 rund

    1 k Jaroch Paweł 2235 10.0
    2 I+ Stoppel Mariusz 2074 8.0
    3 FM Kornasiewicz Stanisław 2238 8.0
    4 FM Chojnicki Zenon 2240 7.5
    5 I Jahr Ulrich 2000 7.0
    6 k Staniszewski Paweł 2194 6.5
    7 FM Bakalarz Leszek 2137 6.0
    8 I Irlik Andrzej 1972 6.0
    9 IM Filipowicz Andrzej 2330 6.0
    10 I Wierzbicki Sławomir 1990 6.0
    11 I Woda Janusz 2000 6.0
    12 k+ Kusina Jan 2099 5.5
    13 II+ Cichorz Stanisław 1800 5.0
    14 I Judek Magdalena 1782 5.0
    15 II Kozlowski Cezary 1664 4.5
    16 II Michalski Andrzej 1800 3.5
    17 I Mokwa Marek 1987 3.0
    18 II Kuśnierz Janusz 1800 3.0
    19 II Budnik Kazimierz 1800 2.5
    20 II Kopydłowski Waldemar 1800 1.0


    PRZEBIEG OBRAD
    XXV Ogólnopolskiej Konferencji
    Sędziów Szachowych
    Toruń, 27-28 czerwca 2009 roku

    Z uwzględnieniem protokołu i części opracowania
    przygotowanego przez IA Ulricha Jahra

    W XXV Konferencji uczestniczyło 44 sędziów, którzy reprezentowali wszystkie związki wojewódzkie. Tytuły uczestników - 9 sędziów IA, 9 sędziów FA, 15 sędziów klasy państwowej, 10 sędziów klasy pierwszej i jeden sędzia II klasy.



    Lista uczestników
    XXV Konferencji Sędziowskiej
    w Toruniu, 27-28 VI 2009

    1 Filipowicz Andrzej IA MA
    2 Chojnicki Zenon IA PK
    3 Irlik Andrzej IA MP
    4 Jahr Ulrich IA KP
    5 Ryli Zygmunt IA MP
    6 Szewczak Andrzej IA MA
    7 Woda Janusz IA WP
    8 Popławski Tadeusz IA LU
    9 Więckowski Ryszard IA DS
    10 Brustman Agnieszka FA MA
    11 Obrochta Bogdan FA SL
    12 Curyło Adam FA SL
    13 Kornasiewicz Stanisław FA SL
    14 Kopydłowski Waldemar FA WP
    15 Ptaszyński Tomasz FA SL
    16 Bakalarz Leszek FA SK
    17 Cichorz Stanisław FA MP
    18 Miętkiewicz Andrzej FA LD
    19 Umiastowski Adam P MA
    20 Olszewski Jerzy P WP
    21 Kuśnierz Janusz P LB
    22 Mokwa Marek P PO
    23 Judek Magdalena P WP
    24 Staniszewski Paweł P WP
    25 Kuma Bogusław P ZP
    26 Szczawiński Czesław P WM
    27 Wierzbicki Sławomir P KP
    28 Michalski Andrzej P KP
    29 Michalska Maria P KP
    30 Jaroch Paweł P KP
    31 Budnik Kazimierz P KP
    32 Kusina Jan P MP
    33 Fiedler Marek P LD
    34 Bałda Leszek I MA
    35 Moraś Jerzy I MA
    36 Ryszkiewicz Barbara I WP
    37 Agaciński Tadeusz I WP
    38 Gałkowski Lech I PO
    39 Klimaszewska Kamila I PL
    40 Mulawa Jan I LU
    41 Pawłowski Paweł I KP
    42 Kozłowski Cezary I KP
    43 Stoppel Mariusz I KP
    44 Doliński Piotr II KP

    Otwarcie Ogólnopolskiej Konferencji Sędziów uświetnił swą obecnością prezydent Torunia Michał Zaleski, patron spotkania sędziów i MP sędziów w grze błyskawicz-nej. Gości i uczestników obrad powitał prezes KPZSzach Andrzej Michalski, który rozpoczął swoje wystąpienie przytaczając fragment wiersza.

    Prezydent Torunia Michał Zaleski, który przyjął patronat nad zebraniem, otworzył konferencję. Życzył uczestnikom miłego pobytu w Toruniu, zachęcając gości do od-wiedzenia Starego Miasta oraz wyraził też nadzieję, że Toruń nieraz będzie jeszcze gościł imprezy szachowe wysokiego szczebla.

    Przewodniczący Kolegium Sędziów PZSzach Andrzej Filipowicz przywitał uczestników spotkania, podkreślając, że Kolegium oraz Konferencja Sędziów są autonomicznymi organami Polskiego Związku Szachowego, podporządkowanymi jedynie Walnemu Zgromadzeniu Delegatów PZSzach, co podkreśla znaczenie Konferencji i podejmo-wanych tu uchwał.

    Andrzej Filipowicz zwrócił szczególną uwagę na obecność na Konferencji zasłużone-go sędziego klasy międzynarodowej Tadeusza Popławskiego z Lublina, który usta-nowił wspaniały rekord uczestnicząc we wszystkich 25 konferencjach sędziowskich, organizowanych od 1983 r. Nie zamierza na tym poprzestać, bowiem nadal bierze czynny udział w sędziowaniu ważnych imprez, m.in. ostatniego międzynarodowego turnieju im. Unii Lubelskiej w Lublinie, w 2009 roku. Następnego dnia Tadeusz Po-pławski otrzymał dyplom uznania, przygotowany przez Organizatorów Konferencji.

    Andrzej Filipowicz podziękował Prezydentowi Torunia za udzielenie gościny uczestni-kom Konferencji oraz wyraził podziękowanie Organizatorom Konferencji prezesowi Kujawsko-Pomorskiego Związku Szachowego Andrzejowi Michalskiemu, przewodni-czącemu miejscowego Kolegium Sędziów Pawłowi Jarochowi oraz bezpośrednio za-angażowanych w pracę organizacyjną Sławomirowi Wierzbickiemu, skarbnikowi KPZSzach Tomaszowi Wodzyńskiemu i Ulrichowi Jahrowi za stworzenie znakomitych warunków obrad i pobytu w Toruniu.

    Kolejnym punktem konferencji było wręczenie medali i nagród zwycięzcom I Mi-strzostw Polski Sędziów. Zwycięzca turnieju Paweł Jaroch otrzymał z rąk prezydenta Zaleskiego okazały puchar. Kolejni zawodnicy otrzymali medale i dyplomy.

    Obrady

    Przewodniczący Kolegium Sędziów Andrzej Filipowicz otworzył obrady, podkreślając, że obecnie PZSzach przeżywa najtrudniejszy moment w swojej historii.

    W 83-letniej historii PZSzach (1926-2009) były trzy trudne momenty – wybuch II wojny światowej w 1939 roku i przerwanie działalności PZSzach praktycznie na 7 lat, następnie likwidacja PZSzach w 1951 roku przez Polską Zjednoczoną Partię Ro-botniczą i utworzenie Sekcji Szachów Komitetu Kultury Fizycznej oraz decyzja Try-bunału Arbitrażowego o zawieszeniu Zarządu PZSzach 20 marca 2009 roku.

    Zgodnie z opinią prawników, zawieszenie Związku przez Trybunał nie było jedno-znaczne z odebraniem funkcji prezesowi PZSzach, wiceprezesom i członkom Zarzą-du, wybranym 29 listopada 2008 roku. Obecny na sali Jan Kusina jest nadal preze-sem PZSzach. Zresztą wszystkie decyzje podjęte w okresie 29 listopada 2008 – 5 marca 2009 roku zachowały swoją ważność. Niestety nazwiska Członków Zarządu i członków Komisji zostały bezprawnie usunięte z witryny PZSzach przez Dyrektor Biura PZSzach, a kurator m.in. podpisywał się pod regulaminami sportowymi, któ-rych nie był autorem.

    W okresie 20 marca do 18 lipca 2009 roku (data nowych wyborów), PZSzach prze-żywa najgorszy okres w czasie swej wieloletniej historii, bowiem Związkiem rządzi kurator, osoba, która nie ma nic wspólnego ze sportem szachowym (nawet w latach okupacji oraz w latach 1951-1956 nic takiego nie miało miejsca!).

    Kurator nie wypełnił zadań, zasądzonych przez Trybunał Arbitrażowy, a mianowicie nie wyjaśnił ostatecznie sprawy członkostwa skreślonych klubów oraz nie zwołał wy-borów w okresie trzech miesięcy czyli do dnia 20 czerwca br., natomiast podjął wie-le decyzji, które negatywnie odbiją się na działalności PZSzach w najbliższych kilku latach.

    Andrzej Filipowicz zaznaczył, że mimo autonomii Kolegium Sędziów nie mógł zamie-ścić w witrynie internetowej PZSzach aktualnych tłumaczeń nowych przepisów FIDE w zakresie gry, rankingu i nadawania tytułów zawodnikom i sędziom. Prawdę mó-wiąc po kilkudniowym okresie oczekiwania przepisy wreszcie zostały umieszczone w witrynie PZSzach, ale ocenzurowane, m.in. został usunięty komentarz omawiający wprowadzone zmiany, prawdopodobnie przez kuratora.

    Andrzej Filipowicz potwierdził, że ukazały się nowe Przepisy Gry FIDE, zatwierdzone na Kongresie w Dreźnie 2008 r. Poprawki redakcyjne i drobne korekty zostały wnie-sione w I kwartale 2009 r. i zatwierdzone przez Radę Prezydencką FIDE.

    Nowe przepisy w zakresie nadawania tytułów sędziowskich, klasyfikacji sędziów i wyznaczania sędziów na turnieje FIDE pozostały niezmienione od Kongresu FIDE w Dreźnie w 2008 roku.

    Natomiast kilkakrotnym zmianom podlegały przepisy rankingowe oraz w ograniczo-nym zakresie zasady nadawania tytułów międzynarodowych FIDE. Są one już prze-tłumaczone i ukażą się na stronie Internetowej PZSzach po wyborach, a wcześniej na stronach kilku Wojewódzkich Związków Szachowych.

    Andrzej Filipowicz zaproponował na współprzewodniczących obrad zasłużonego arbi-tra, Honorowego Członka PZSzach Zygmunta Rylla i FA Bogdana Obrochtę, którzy w ostatnich latach znakomicie sprawdzili się w roli prowadzących obrady. Zebrani jed-nogłośnie poparli te kandydatury.




    Przewodnictwo obrad objął IA Zygmunt Ryll

    Protokolantem wybrany został wybrany IA Ulrich Jahr. Porządek obrad konferencji został zatwierdzony, zgodnie z wnioskiem Kolegium Sędziów. W skład Komisji Man-datowej weszli Adam Curyło i Marek Mokwa. Do Komisji Uchwał i Wniosków wybra-no Marię Michalską, Stanisława Cichorza i Janusza Kuśnierza.

    Następnie IA Ulrich Jahr przedstawił działalność Kolegium Sędziów Kujawsko-Pomorskiego ZSzach, które liczy obecnie 101 sędziów szachowych. W obecnej ka-dencji zorganizowano już dwa kursy sędziowskie w Toruniu i Chełmży, a planowany jest kolejny kurs w Chojnicach, na który zaproszeni zostali także sędziowie z sąsied-nich województw. Ulrich Jahr, obok działalności w województwie, równolegle w ra-mach Kolegium Sędziów PZSzach zajmuje się ewidencją sędziów w całej Polsce. W znacznym stopniu uporządkował już członkowstwo sędziów w poszczególnych woje-wództwach oraz uaktualnił kwestie opłat licencyjnych w Centralnym Rejestrze PZ-Szach.

    Chwilą ciszy uczczono pamięć zmarłego sędziego Tadeusza Pieprzowskiego, który zmarł w lutym 2009 r. Sylwetkę zmarłego przedstawił Tadeusz Popławski, a następ-nego dnia minutą ciszy uczczono pamięć działacza i sędziego Jana Górskiego, także zmarłego w 2009 roku. Jego działalność przypomniała Kamila Klimaszewska.

    Sprawozdanie z działalności Kolegium Sędziów PZSzach złożył Andrzej Filipowicz. Kolegium zajmowało się głównie nowelizacją Przepisów Gry FIDE oraz porządkowa-niem ewidencji sędziów szachowych w Polsce. Ponadto była rozpatrywana sprawa sędziego Stanisława Góreckiego, który na jednym z turniejów na Mazowszu pełnił rolę organizatora i sędziego i zdaniem IA Andrzeja Szewczaka nie wywiązywał się należycie z obowiązków sędziego. Sprawa była prowadzona przez FA Bogdana Ob-rochtę – informacja znajduje się przy sprawozdaniu z posiedzenia Kolegium Sędziów PZSzach.

    Nie ukazał się biuletyn sędziowski PZSzach, ale stało się to z powodu zawieszenia Zarządu Związku i powołaniu kuratora. Wszelkie próby umieszczania na witrynie PZSzach artykułów, nawet autonomicznego organu, jaką jest Kolegium Sędziów by-ły bowiem cenzurowane, zmieniane lub nawet usuwane.

    Dlatego dopiero teraz można przekazać stan realizacji wniosków i uchwał XXIV Kon-ferencji Sędziowskiej w Krakowie w grudniu 2008 roku. Tylko część z nich została zrealizowana z uwagi na wspomniane perturbacje w PZSzach.

    1) Sędziowie klas centralnych wnoszą opłaty licencyjne bezpośrednio na konto PZ-Szach
    – w zasadzie większość sędziów tak czyni i praktycznie od 2010 roku wszyscy sędziowie będą w taki sposób dokonywali wpłat.



    2) Należy wprowadzić dwa typy formularzy sprawozdań z turniejów, jedne pełne dla organizatorów, a uproszczone dla PZSzach, w celu wysłania do FIDE
    – w gruncie rzeczy sędziowie korzystający z programu Chess ArbiterPro tak już czynią.

    3) Zobowiązuje się Kolegium Sędziów do opublikowania nowelizacji zatwierdzonych przepisów gry i turniejowych FIDE w postaci wkładki do Kodeksu Szachowego
    – przepisy są obecnie opracowane w formie umożliwiającej publikację w postaci wkładki, ale wymaga to przyznania środków przez Zarząd PZSzach.

    4) Zobowiązuje się Kolegium Sędziów do uaktualniania witryny Kolegium ma stro-nie PZSzach i prowadzenie jej na bieżąco – sprawa nie może być rozwiązania do czasu nowych wyborów Zarządu PZSzach.

    5) Należy zmodyfikować legitymacje sędziowskie, wprowadzając pojęcie sędziego klasy młodzieżowej i uzupełnić w tym zakresie CenŹtralny Rejestr PZSzach.
    – w gruncie rzeczy nie ma przeszkód w wpisywaniu sędziowskiej klasy młodzie-żowej w obecnych legitymacjach i dopiero po ich wyczerpaniu wprowadzi się nowy wzór legitymacji.

    6) Zaleca się, aby Kolegium Sędziów wystąpiło do zarządu PZSzach o zwiększenie stawek sędziowskich za sędziowanie zawodów szachoŹwych
    - w nowym Komunikacie Organizacyjnym PZSzach stawki sędziowskie uległy nieznacznej podwyżce

    Komisja Mandatowa rozdała mandaty 43 uczestnikom konferencji.

    Po krótkiej przerwie przewodnictwo objął FA Bogdan OBROCHTA.

    Głos zabrał IA Ryszard Więckowski, który przytoczył i omówił artykuł z „Panoramy Szachowej”. Jerzy Kot przeprowadził wywiad z Wojciechem Zawadzkim, który bar-dzo źle wyraził się o całym środowisku sędziowskim w Polsce i o wielu działaczach Polskiego Związku Szachowego.

    Sędziowie zebrani w Toruniu poczuli się głęboko dotknięci, a nawet obrażeni wielo-ma sformułowaniami w tym artykule, ale nie podjęli żadnej decyzji w sprawie odpo-wiedzi, bowiem miesięcznik wychodzi z wielkim opóźnieniem i zamieszczenie po kil-ku miesiącach jakiejkolwiek odpowiedzi czy sprostowania mija się z celem. Nie było też możliwości porozmawiania z dolnośląskimi sędziami na ten temat, bowiem to środowisko było reprezentowane w Toruniu jedynie przez IA Ryszarda Więckowskie-go.

    Nowelizację Przepisów FIDE omówił Andrzej Filipowicz. Zwrócił uwagę na ko-nieczność pewnych nowelizacji programów kojarzenia par, gdyż zaszły zmiany prze-pisów rankingowych i nadawania tytułów itp. Zaznaczył, że językiem urzędowym FIDE jest angielski, w przypadku jakichkolwiek wątpliwości decydują przepisy w tym języku.

    Przypomniał, że partia liczy się do celów rankingowych i nadawania tytułów z chwilą, gdy obaj zawodnicy wykonali przynajmniej po jednym posunięciu. Wtedy, gdy za-dzwoni telefon i jeden z zawodników jest ukarany porażką, to partia jest liczona do rankingu jako przegrana.

    Ważniejsze uwagi

    Generalnie przepisy gry FIDE mają określoną filozofię – w większości przypadków preferowana jest aktualna pozycja, a dopiero na drugim miejscu znajduje się czas.

    Art. 4. Posunięcie należy wykonać wyłącznie jedną ręką. Dotyczy to również przełą-czenia zegara po zakończeniu ruchu. Przy dotknięciu króla i następnie wieży, a po-tem okaże się, że roszada nie jest możliwa, obowiązuje posunięcie królem, a jeśli nie może on wykonać prawidłowego posunięcia, można wykonać dowolne inne.

    Przy promocji pionka, jeśli zawodnik odjął rękę od pionka postawionego na polu przemiany, to posunięcie nie jest zakończone, ale nie ma możliwości postawienia go na innym (sąsiednim polu), a promocja musi być dokonana na danym polu prze-miany.

    W grze błyskawicznej nie można zmusić zawodnika do wykonania nieprawidłowego posunięcia przed przełączeniem zegara.

    Na Komisji Przepisów Gry padło kiedyś pytanie kogo może radzić się sędzia. W cza-sie zawodów, w określonych, wątpliwych sytuacjach sędzia powinien zasięgać rady wyłącznie od osób oficjalnych, którym zależy o prawidłowym przebiegu zawodów. Sędzia nie powinien zadawać pytań, ani słuchać rad osób postronnych. W czasie trwania turnieju sędzia główny jest odpowiedzialny za wszystkie wydarzenia na sali turniejowej.

    Art. 5. Przepisy odnośnie remisu nie uległy zmianie, ale propozycje remisowe powi-nien regulować regulamin zawodów – vide art. 9.

    Art. 6. Zegar szachowy. W zawodach są stosowane różne typy zegarów. Każdy no-wy zegar powinien być testowany przed turniejem, a odpowiedzialnym jest sędzia główny. W jednym turnieju lub grupie festiwalowej muszą być stosowane zegary umożliwiające takie same nastawianie czasu. O miejscu ustawienia zegara na stole decyduje sędzia i od jego decyzji nie ma odwołania.

    Nowe przepisy nie przewidują możliwości jakiegokolwiek spóźnienia na rundę. Wy-jątki od tej zasady muszą być określone w regulaminie zawodów. Zawodnik w chwili rozpoczęcia rundy musi siedzieć przy szachownicy i uścisnąć wraz z gongiem dłoń rywala. W innym przypadku przegrywa partię. W oficjalnych turniejach FIDE i ECU obowiązuje zero tolerancji. To samo powinno dotyczyć finałów MP. Jeżeli regulamin przewiduje możliwość spóźnienia, należy włączyć zegar zawodnika grającego białymi i on ponosi wszystkie konsekwencje spóźnienia, gdy nieobecni są obaj zawodnicy. O przekroczeniu decyduje zegar kontrolny sędziego, a nie zegar przy szachownicy.

    Przeciwnikowi należy zawsze dać możliwość przełączenia zegara po wykonaniu po-sunięcia. Ma to szczególne znaczenie przy zegarach elektronicznych, które nie tylko dodają sekundy po każdym posunięciu, ale również liczą liczbę wykonanych posu-nięć – musi występować zgodność z liczbą przełączeń zegara.

    Przekroczenie czasu oznacza przegranie partii tylko wtedy, gdy sędzia stwierdzi ten fakt lub obaj zawodnicy to potwierdzą.

    Art. 7. Nieprawidłowości. Ekrany monitora nie są miarodajne w przypadku niepra-widłowości. Zawodnik może reklamować nieprawidłowości tylko w oparciu o prowa-dzony zapis. Zawodnik musi zapisać swoje posunięcie przed wykonaniem poprzed-niego. Nie wolno zapisywać bieżącego posunięcia przed jego wykonaniem.

    II dzień konferencji

    Dalszy ciąg przepisów gry FIDE omawiał Andrzej Filipowicz.

    Art. 9. Sprawy propozycji remisowych. Przepisy dozwalają składanie propozycji re-misowych, jednak FIDE zaleca wprowadzanie do regulaminów zakazu proponowania remisów przed określoną liczbą posunięć, albo całkowitego zakazu proponowania remisu. Wtedy podpisanie remisu wymaga zgody sędziego głównego.

    Trzykrotne powtórzenie pozycji i zasadę 50 ruchów bez bicia i posunięcia pionkiem można obecnie reklamować również w szachach szybkich i błyskawicznych, jeśli uda się udowodnić taką pozycję lub w obecności sędziego, który obserwuje przebieg par-tii. Niesłuszna reklamacja oznacza dodanie przeciwnikowi trzech minut. Nie odejmu-je się minut reklamującemu zawodnikowi.

    Warto zwrócić uwagę, że w przypadkach, gdy jeden zawodników jest ukarany po-rażką w wyniku niewłaściwego zachowania, zadzwonienia telefonu itp., to przeciwnik nie otrzymuje całego punktu lecz tylko połówkę gdy ma samego króla lub powstała pozycją, której nie może wygrać partii przy serii jakichkolwiek prawidłowych posu-nięć. W przypadku przekroczenia czasu, gdy przeciwnik ma samotnego króla lub nie może wygrać partii, to wpisuje się remis.

    Przetłumaczone nowe przepisy FIDE ukażą się na witrynie PZSzach dopiero po odej-ściu kuratora, czyli po 18 lipca 2009 roku, kiedy zbiera się Walne Zgromadzenie De-legatów PZSzach.

    Szybki finisz. Dwie minuty przed upływem czasu zawodnik może zatrzymać zegar i żądać remisu, wskazując że przeciwnik gra wyłącznie na czas. Takiej reklamacji nie można zgłaszać w grze błyskawicznej. Obecnie zaleca się w grze błyskawiczne tem-po 3 minuty + 2 sekundy na ruch, obowiązujące w MŚ w blitzach.

    Palenie tytoniu zostało zabronione na sali turniejowej. Urządzanie palarni często jest niemożliwe ze względu na przepisy ogólne w obiektach. Wtedy zawodnicy wychodzą z budynku i palą papierosy poza salą turniejową. Często tam rozmawiają, co powin-no to być zabronione w trakcie trwania partii.

    W czasie trwania partii zawodnik nie ma prawa posiadania jakiegokolwiek urządze-nia elektronicznego. Jeśli takie urządzenie wyda jakikolwiek dźwięk, partia jest na-tychmiast przegrana.

    Szachy szybkie. Partie (biorąc pod uwagę 60 posunięć) z łącznym czasem do 15 do 59 min i 59 sekund dla każdego z zawodników. Partie z czasem 60 i więcej minut dla każdego zawodnika podlegają już obliczeniom rankingowym i są traktowane jako szachy klasyczne. Jeśli jest wystarczająca liczba sędziów (jeden na maksymalnie trzy partie) obowiązują dla szachów szybkich przepisy FIDE odnoszące się do sza-chów klasycznych. Po wykonaniu trzech posunięć żadne reklamacje dotyczące nie-prawidłowego ustawienia bierek nie są jednak uwzględniane.

    Nieprawidłowy ruch jest zakończony z chwilą przełączenia zegara. W szachach szyb-kich taka nieprawidłowość nie przegrywa, jedynie reklamujący nieprawidłowość przeciwnik otrzyma dwie minuty bonifikaty i gra toczy się dalej. Jednak przeciwnik może złożyć reklamację tylko do chwili zakończenia własnego posunięcia (czyli prze-łączenia zegara). Przekroczenie czasu należy reklamować przez zatrzymanie obydwu zegarów.

    Gra błyskawiczna. Są to partie w których zawodnik otrzymuje mniej niż 15 minut na całą partię.

    Po zakończeniu nieprawidłowego posunięcia (przełączenia zegara) partia jest prze-grana jeśli przeciwnik reklamuje przed zakończeniem własnego posunięcia. Jednak jeśli obydwaj zawodnicy (bez udziału sędziego) wyrażają zgodę na korektę niepra-widłowości, partia może być kontynuowana.

    Istotna zmiana – partie błyskawiczne, w których na partię przypada jeden sędzia są rozgrywane wg reguł partii klasycznych, co m.in. oznacza, że nieprawidłowy ruch nie przegrywa partii tylko powoduje dodanie przeciwnikowi dwóch minut.

    Przepisy rankingowe FIDE

    System rankingowy

    Wprowadzono szereg zmian i uściśleń. Minimalny ranking FIDE został obniżony do 1200 pkt. Wszystkie turnieje poddane ocenie rankingowej powinny być zarejestro-wane w FIDE przynajmniej z miesięcznym wyprzedzeniem. Dla ułatwienia tej czyn-ności w pierwszym okresie, IA Zenon Chojnicki przygotował formularz, który należy wypełnić i wtedy on zarejestruje turniej w FIDE. Wzory druku rejestracji są na wi-trynie PZSzach i IA Zenona Chojnickiego

    Zmianie uległa kwestia oceny wyniku zawodników. W turniejach powyżej 90 dni mogą być stosowane rankingi w dniu rozpoczęcia zawodów, albo rankingi aktualne w dniu rozgrywania partii (musi to być zaznaczone w regulaminie). Listy rankingowe będą publikowane co dwa miesiące (sześć razy w roku). Pliki turniejowe należy wy-syłać praktycznie natychmiast po zakończeniu zawodów. FIDE umieszcza na bieżą-cej liście nawet turnieje rozgrywane tydzień przed ukazaniem się nowej wersji listy, a niektóre turnieje zakończone nawet dzień przed ukazaniem się listy. Partie niegra-ne (walkowery, weryfikacje bez gry) nie podlegają ocenie rankingowej FIDE.

    Istotna zmiana zaszła w ostatnich dniach. Mianowicie na posiedzeniu Rady Prezy-denckiej FIDE w Krakowie w dniach 16-17 czerwca 2009 „zamrożono” zmianę współczynnika K, co oznacza powrót do poprzednich wielkości współczynnika rozwo-ju szachisty, czyli do wielkości K=10; K=15 i K=25. Znalazły się one w wersji prze-pisów rankingowych wydanych 1 lipca 2009, dopiero po naszej toruńskiej Konferen-cji. Także ostateczna wersja regulaminu nadawania tytułów ukazała się 1 lipca 2009 roku.

    Warto nadmienić, że wielkim wydarzeniem w Polsce była organizacja posiedzenia Rady Prezydenckiej FIDE w Krakowie w dniach 16-17 czerwca 2009 roku. Na zaproszenie prezydenta Krakowa Jacka Majchrowskiego, prezesa Jana Kusiny i honorowego członka FIDE Andrzeja Filipowicza przybyli wszyscy najważniejsi działa-cze FIDE reprezentujący 25 krajów. Był prezydent FIDE JE Kirsan Iljumżinow, wszy-scy wiceprezydenci i prezydenci czterech kontynentów oraz najważniejsze osoby w FIDE. Prezes Jan Kusina zorganizował spotkanie na najwyższym światowym pozio-mie i otrzymał wiele dziękczynnych e-mailów od działaczy FIDE. Dzięki organizacji Rady Prezydenckiej, Polska ma szanse otrzymania organizacji kilku imprez FIDE w najbliższych latach. Sprawozdanie z pobytu znajduje się w witrynie Małopolskiego Związku Szachowego i kilku innych witrynach. Ani kurator, ani Biuro PZSzach nie zamieściły żadnych informacji o posiedzeniu FIDE w witrynie PZSzach. Natomiast podziękowanie i wysoka ocena organizacji Rady Prezydenckiej w Krakowie znalazły się w witrynie FIDE.

    Tytuły międzynarodowe

    Wprowadzono też trzy rodzaje tempa gry, które od 1 lipca 2009 będą obowiązywały w turniejach z normami na tytuły międzynarodowe GM, IM, WGM i WIM:

    Zegary elektroniczne:
    1) 90’/40pos + 30’/20 + 30’’ na ruch od początku partii
    2) 100’/40pos + 50’/20 + 15’/dok +30’’ / na ruch od początku partii
    3) tylko do 30.VI.2010 dopuszczalne tempo: 90’/40pos + 30’’/ na ruch od po-czątku partii.

    Zegary mechaniczne:
    1) 120’/40p+ 30’ /dok
    2) 120’/40 + 60’/dok
    3) 120/40p+60’20 + 30’/dok

    Praktycznie likwidacji uległy kategorie turniejów. Wielkości norm dla poszczególnych tytułów zostały zestawione w licznych tablicach, załączonych do przepisów.



    Tytuły sędziów

    Uporządkowane zostały kwestie dotyczące tytułów sędziów. Uzyskanie tytułu arbitra FIDE wymaga udziału w międzynarodowym seminarium sędziowskim.

    Sędziowie zostali podzieleni na cztery kategorie FIDE. W grupie „A” znaleźli się sę-dziowie, którzy byli aktywnymi sędziami w ostatnich dziesięciu (10) latach i pełnili funkcję Sędziego Głównego lub Zastępcy w zawodach zaliczających się do najważ-niejszych imprez świata FIDE. Nawet znalezienie się w trzeciej grupie „C” wymaga wielkich kwalifikacji i sędziowania znaczących imprez światowych i kontynentalnych.

    Szkolenie

    FA Adam Curyło omówił najnowsze zmiany w programie ChessArbiter Pro, aktualną wersję 3.46 CA i wersję wzbogaconą 3.47 (w opracowaniu), która ukaże się w końcu 2009 r.

    Aktualna wersja ma dodane następujące opcje: możliwość wyłączenia danych opi-sowych turnieju, norm na kategorie, czy rankingu FIDE.

    Wprowadzona została punktacja Buchholz II (bez czterech rezultatów skrajnych).

    Możliwość importowania danych (transport danych Krausego z różnych programów). Jest to opcja wymagana przez FIDE do celów certyfikacji.

    W Polsce jest stosowana metoda obliczania Buchholza, która nie jest zalecana przez FIDE. Program CA w wersji 3.46 oblicza już wartościowości zalecane przez FIDE (każda nie grana partia jest traktowana przy obliczeniu wartościowości jak remis z samym sobą).

    Istnieje też możliwość wprowadzania ręcznej punktacji pomocniczej, nie wykazywa-nej w zalecanych przez program. Można więc swobodnie ustalać metody ustalania kolejności zawodników, przy równości punktów.

    Można zmieniać kolejność kolumn każdego widoku i wyrównania w kolumnach. Można wpisać do programu harmonogram turnieju i uwidocznić go w kojarzeniach. Na stronie głównej istniej możliwość umieszczania informacji sędziowskich. Autor wprowadził do programu prosty edytor teksu, w którym oprócz pisania, można po-grubić tekst czy wyjustować go.

    Istnieje możliwość wyświetlenia okienka w którym są uwidocznione niedokładności (np. ranking FIDE różny od krajowego, płeć, podwójne nazwisko itp.). Istnieje moż-liwość korzystania ze zdjęć zawodników w Centralnym Rejestrze lub z innej bazy. W tym drugim przypadku zdjęcie zostanie automatycznie rejestrowane w CR (jeśli ta-kiego tam nie ma).

    Na listach startowych program importuje numer identyfikacyjny zawodnika w CR. Istnieje więc możliwość błyskawicznej weryfikacji wprowadzanych przez sędziego danych. Program umożliwia dokonywanie notatek w danym dniu lub w oznaczonej rundzie.

    Filtrowanie wyników. Każdą tabelę wyników można dowolnie filtrować, wskazując to w okienku filtrowania. Program umożliwia wielokrotne filtrowanie w różnych wa-riantach.

    Istnieje możliwość wykluczenia kojarzenia zawodników z jednego klubu, czy federa-cji. Proponowana jest tu kolejna opcja nie kojarzenia zawodników z danej drużyny (w ramach danego klubu).

    Wersja drużynowa. Zmienione zostało okienko kojarzenia składu drużyny. Program oznacza zawodników, którzy grali w poprzedniej rundzie, wystarczy tylko oznaczyć zawodników, którzy zostali wymienieni w składzie na następną rundę. Nazwa druży-ny została rozdzielona z nazwą klubu.

    Została również zaprezentowana pierwsza wersja programu CA 2010. Umożliwi ona błyskawiczne przeglądanie i aktualizowanie dowolnej ilości tabel z róż-nych turniejów. Zostanie utworzone okno „właściwości” z wieloma opcjami. Można będzie również konfigurować własne menu w zależności od upodobań użytkownika. Listy rankingowe zostaną dynamicznie połączone z nazwiskami zawodników. Będzie też możliwość weryfikacji danych zawodnika na bieżącej liście rankingowej.

    Obecnie trwa proces certyfikacji CA z FIDE. W trakcie weryfikacji zdarzyła się jedna niespodzianka. Program kojarzy zawodnika pauzującego najniżej zaszeregowanego. Tymczasem zawodnika pauzującego należy dobierać według preferencji kolorów bie-rek. Ten algorytm w CA będzie zmieniony.

    Program SwissManager. Drugą prezentację programu do kojarzenia przedstawił Andrzej Irlik. Ze względu na upływający czas, prezentacja została znacznie skróco-na. Program SwissManager ma podobne opcje jak CA, jednak nie jest powszechnie stosowany w Polsce. Program jest również opracowany w języku polskim. Można importować i eksportować tabele do ChessArbiter.



    Protokół Komisji Uchwał i Wniosków
    XXV Ogólnopolskiej Konferencji Sędziów Szachowych

    Komisja w składzie: Stanisław Cichorz – przewodniczący, Maria Michalska i Janusz Kuśnierz stwierdza, że głosowanie (udział 34 delegatów) nad poniższymi wnioskami było następujące:

    Wniosek 1 (A. Irlik, A. Curyło)
    We wszystkich turniejach dla punktacji pomocniczej Buchholza, Buchholza średnie-go, Sonnenborne-Bergera należy stosować metodę FIDE (obliczać nierozegrane par-tie jako remis ze sobą). Wynik głosowania +33 =0 -0.

    Wniosek 2 (U. Jahr, poprawki A. Curyło)
    Sędzia główny i organizator powinni sprecyzować w regulaminie turniejowym poję-cie sali turniejowej: pomieszczenie w którym odbywa się turniej, pomieszczenia sa-nitarno-higieniczne i bufet oraz korytarze prowadzące do tych pomieszczeń. Jeśli brak tego w regulaminie sędzia na odprawie technicznej musi określić co to jest sala gry. W czasie trwania partii zawodnik nie ma prawa opuszczania sali wymienionej powyżej. wynik głosowania: +31 =2 -0.

    Wniosek 3 (J. Woda)
    XXV Konferencja Sędziów Szachowych zobowiązuje Zarząd Polskiego Związku Sza-chowego do opublikowania aktualnej wersji Kodeksu Szachowego. Wynik głosowa-nia: +30 =3 -0.

    Wniosek 4 (Z. Chojnicki)
    Zatwierdzenie Andrzeja Irlika na Wiceprzewodniczącego Kolegium Sędziów PZSzach. Wynik głosowania: +33 =1 -0.
    Uwaga A.F. : wniosek wymaga uzupełnienia regulamin działania Kolegium Sędziów
    Stosowny wniosek będzie zgłoszony na kolejnej Konferencji Sędziów

    Zakończenie obrad

    Na zakończenie konferencji ustalono, że kolejny kurs sędziowski na klasy centralne odbędzie się jesienią 2009 r. w Bydgoszczy, prawdopodobnie w październiku. Do-kładny termin będzie ustalony po przeanalizowaniu kalendarza szachowego. Zgło-szenia na kurs przyjmuje Ulrich JAHR.

    Andrzej Filipowicz podziękował działaczom toruńskim i KPZSzach za dobrą organiza-cję konferencji sędziowskiej. Na tym konferencję zakończono.

  4. #274
    Dołączył
    Aug 2011
    Mieszka w
    Warszawa
    Posty
    267
    MATERIAŁY SZKOLENIOWE
    Wybór artykułów IA Andrzeja Filipowicza
    z miesięcznika „Magazyn Szachista”, z pierwszej połowy 2009 roku


    Wiedza i odpowiedzialność arbitra

    Każdy z arbitrów o pewnym doświadczeniu, które zdobył sędziując turnieje różnych szczebli, wie doskonale, że najtrudniej jest sędziować turnieje początkujących za-wodników. Wtedy trzeba pilnować najróżniejszych drobiazgów, wyjaśniać wiele pod-stawowych przepisów gry i turniejowych nie tylko zawodnikom, ale także rodzicom, bo takie sytuacje są częste w dziecięcych turniejach. Tu decydującą rolę odgrywają uprzejmość i cierpliwość, bowiem opryskliwość arbitra jest bardzo źle odbierana w takim środowisku i zniechęca do szachów. W turniejach eliminacyjnych wszystkich szczebli sędziowie muszą znakomicie znać wszelkie niuanse regulaminowe i być go-towi nie tylko na objaśnienie ich zawodnikom i kibicom, ale szczególnie zwracać uwagę na zachowanie zawodników i ich opiekunów. W ostatnich trzech rundach przez cały czas muszą czuwać na sali turniejowej.

    Z kolei, przy sędziowaniu wyższych szczebli oficjalnych rozgrywek PZSzach, ECU i FIDE zdecydowanie wzrasta odpowiedzialność za podejmowane decyzje. Takie decy-zje są bowiem powszechnie komentowane, a nie rzadko krytykowane na łamach prasy czy w Internecie. Decyzje podejmowane w mistrzostwach Polski, turniejach międzynarodowych lub oficjalnych imprezach europejskich i światowych nie mogą być błędne, co najwyżej mogą występować drobne pomyłki. Przykładami mogą być niewłaściwa decyzja w sprawie trzykrotnego powtórzenia pozycji w partii Morozie-wicz - Carlsen w memoriale Tala w Moskwie w 2007 roku, czy też słynna już i to na całym świecie decydująca partia Soćko - Foisor w MŚ kobiet w 2008 roku. Wszyscy wiedzą, że w tej ostatniej kwestii, zarówno główny sędzia, jak i zastępca podjęli błędną decyzję i nie wiadomo, czy kiedykolwiek jeszcze będą pełnili ważną rolę na oficjalnych turniejach FIDE

    Nie raz, nie dwa, miałem do czynienia z bardzo trudnymi decyzjami na tak wysokich szczeblach i wiedziałem, że poważniejszy błąd przekreśla praktycznie dalszą karierę sędziego. Szczególnie dramatycznie wyglądała moja sytuacja, gdy po raz pierwszy sędziowałem Puchar Intela w szachach szybkich (dwie partie P-25’ oraz ewentualna dogrywka 5’-4’ z remisem for dla czarnych), z udziałem najlepszej szesnastki świa-ta. Były to „Gwiazdy Kremla”, grane w Pałacu Kremlowskim w Moskwie w 1994 ro-ku, w obecności ponad 3.000 widzów na półfinałach i finale turnieju. Przyjąłem wa-runki ówczesnego szefa PCA Amerykanina Boba Rice’a, że każdą decyzję podejmę w ciągu pół minuty, wiedząc, że będzie ostateczna, bowiem jury d’appel praktycznie nie istniało.

    Naturalnie poczyniłem specjalne przygotowania. Dyskutowałem z am. Michaelem Steanem, i to blisko cztery godziny, subtelności nowych przepisów PCA. Następnie na konferencji technicznej objaśniłem zawodnikom moją interpretację poszczegól-nych artykułów „Przepisów gry PCA”, których byłem zresztą współautorem, razem z Władimirem Dworkowiczem, i które kilka lat później, przynajmniej w 80% przejęła FIDE. Wreszcie przejrzałem dwie książki z końcówkami, aby uniknąć oczywistej po-myłki przy reklamacji remisów. Nie zmniejszyło to mojego stresu w trakcie turnieju, czego wynikiem było osiągnięcie tak dużego stopnia koncentracji, że zapamiętałem wszystkie 37 partii granych w tych zawodach. Byłem jedynym sędzią każdej partii granej oddzielnie. W sumie było to 8 do 12 partii przez 8 godzin dziennie. Siedzia-łem na wysokim krześle obok stolika graczy, za zegarem, ale miałem przed sobą monitor z widokiem na obie tarcze zegara. Nie było prowadzonego zapisu partii (po-za komputerowym), więc powiedziałem zawodnikom, że będę pamiętał trzykrotne powtórzenia pozycji oraz będę liczył posunięcia, gdy wchodzi w rachubę reguła 50 posunięć. Mogą każdej chwili reklamować.

    Naturalnie sędziowanie wymagało dużej ostrożności, bo na wyższych szczeblach większość zawodników zna dobrze przepisy, a przykładowo Garri Kasparow znał je doskonale, Ponadto w Moskwie każda decyzja pociągała za sobą konsekwencje fi-nansowe. Awans na wyższy szczebel turnieju, to wzrost nagrody o 5.000 lub 10.000 USD, więc zawodnicy śledzili każdy ruch sędziego. Jeden z arcymistrzów zarzucił mi wtedy, że zabrałem mu 5.000 USD i dotąd to wypomina, chociaż pozostali zawodni-cy i organizatorzy nie mieli wątpliwości, że podjęta decyzja (reklamacja remisu z pozycji siły) była słuszna i zgodna z przepisami.

    Z kolei sędziowanie MŚ FIDE z udziałem 64 zawodników, co miało miejsce w Gro-ningen w 1997 roku, wymaga stałej uwagi, aby nie dopuścić do jakichkolwiek roz-mów zawodników. Dobrze jest znać numery od 1 do 8 oraz nazwy figur w kilkunastu językach, a chociażby we wszystkich siedmiu językach FIDE: angielskim, arabskim, francuskim, hiszpańskim, niemieckim, portugalskim i rosyjskim, co ułatwia ewentu-alną kontrolę zasłyszanych wymian zdań. Przydaje się to też na olimpiadach, kiedy to kapitan wydaje polecenie zawodnikowi. Przy rozmowach z czołowymi zawodnika-mi świata należy zachować też pewną ostrożność przy zwracaniu uwagi, bowiem bardzo łatwo wywołać konflikt. Miało to miejsce, gdy w wielkim niedoczasie sędzia zwrócił uwagę czołowemu arcymistrzowi na olimpiadzie szachowej w Eliście w 1998 roku, że nie prowadzi zapisu partii, a on odpowiedział mu po chamsku „paszoł won”, czyli „wynoś się!”. Sędzia miał rację, sprawa oparła się o FIDE i w końcu arcymistrz przeprosił arbitra.

    Obowiązki arbitra

    Co jakiś czas warto zrobić sobie spis obowiązków, ciążących na sędziach przed tur-niejem, w jego trakcie i po zakończeniu imprezy. Taką listę obowiązków warto wprowadzić sobie do komputera i przeczytać przed każdym turniejem, podobnie jak powinno to mieć miejsce z przepisami gry FIDE. Nie należy polegać na pamięci, bo jak wiadomo jest ona ulotna, a dowierzanie wieloletniemu doświadczeniu też ma swoje mankamenty.





    Obowiązki sędziego przed turniejem

    1. Przygotowanie regulaminu turniejowego na bazie warunków przedstawionych przez organizatorów, przy jednoczesnym uwzględnieniu przepisów gry i tur-niejowych FIDE. Jest to szczególne ważne w świetle nowelizacji przepisów FI-DE z dniem 1 lipca 2009 roku. Trzeba zwrócić szczególną uwagę na tempo gry, zasady proponowania remisów oraz kwestię punktualnego przychodzenia na partię.
    2. Sprawdzenie warunków gry, a mianowicie: wyposażenia sali, jej wyciszenia, oświetlenia i ogrzania zimą (lub wentylacji latem), przestrzeni do gry, dojścia do toalet, umiejscowienia bufetu itp.
    3. Sprawdzenie sprzętu, tj. szachów, szachownic i zegarów (ewentualne zapa-sowe baterie) oraz krzeseł i stolików: odpowiednia wysokość ok. 75 cm, dłu-gość (miejsce na blankiet i zegar i ewentualnie szklankę z kawą) i szerokość (oparcie rąk przed szachownicą).
    4. Sprawdzenie szachownic demonstracyjnych (magnetycznych czy elektronicz-nych) i ich umieszczenia w stosunku do grających zawodników.
    5. Sprawdzenie kamery TV lub miejscowej (hałas i światło) oraz określenie miej-sca dla fotografów i czasu wykonywania zdjęć z fleszem (zwykle 5 do 10 mi-nut od chwili uruchomienia zegarów).
    6. Przygotowanie wspólnie z organizatorem konferencji technicznej, która może być też częścią oficjalnego otwarcia i w czasie której należy:
    - odczytać i objaśnić regulamin wraz ze zwróceniem szczególnej uwagi na godziny rozpoczynania wszystkich rund (ostatnia często bywa rozgrywana wcześniej),
    - przeprowadzić losowanie (jeśli turniej kołowy to w przeddzień I rundy),
    - przypomnieć kierownikowi turnieju o konieczności objaśnienia warunków dojazdu (dojścia) z hotelu na salę turniejową i warunków pobytu (godziny posiłków), a także podania niezbędnych telefonów do niego, sędziego, na salę turniejową i do hotelu.

    Obowiązki sędziego w trakcie turnieju

    1. Prowadzenie rozgrywek zgodnie z „Przepisami gry FIDE”.
    2. Skontrolowanie wszystkich zegarów przed każdą rundą i ustawienia na nich odpowiedniego tempa gry, przy czym w przypadku zegarów mechanicznych należy dążyć, aby pierwsza kontrola czasu (FIDE zaleca 40 posunięć) przypa-dała zawsze na godz. 6.00. W przypadku zegarów elektronicznych trzeba zwrócić szczególną uwagę na ustawianie licznika wykonanych posunięć i do-datku czasowego na każde posunięcie oraz na stopień wyczerpania baterii.
    3. W trakcie rundy dobrze jest co godzinę kontrolować stan czasu na zegarach, a na szczególnie ważnych imprezach zapisywać zużyty czas, co ułatwia orien-tację w przypadku ewentualnego defektu zegara.
    4. Punktualne rozpoczynanie rund za pomocą zapowiedzi lub gongu. Ewentualne informacje ze strony sędziego czy kierownika turnieju powinny być ogłaszane na 3 do 5 minut przed oficjalnym rozpoczęciem rundy.
    5. Prowadzenie protokołu rundy, dostępnego dla wszystkich zawodników.
    6. Dysponowanie aktualnymi przepisami gry FIDE, dostępnymi dla zawodników w przypadku protestu.
    7. Kontrolowanie zachowania zawodników w czasie rundy i podejmowanie od-powiednich kroków (nakładanie kar) w przypadku naruszania reguł turniejo-wych i kodeksu szachowego (hałaśliwe zachowanie, rozmowy w trakcie partii, używanie sprzętu elektronicznego, opuszczanie areny turniejowej na swoim ruchu itp. oraz obszaru turniejowego w trakcie gry, wejście do pokoju hote-lowego).
    8. Spacerowanie po sali, bowiem nic tak nie uspokaja zawodników, jak widok sędziego przechadzającego się między stolikami czy po sali turniejowej, natu-ralnie gdy sala turniejowa ma odpowiednie rozmiary.


    Najczęstsze przypadki przekraczania przepisów
    przez zawodników i ewentualne kary

    1. Absencja na odprawie technicznej (przykładowa kara - nie kojarzony w I rundzie turnieju szwajcarskiego lub nie dopuszczony do turnieju kołowego, ewentualnie otrzymuje w trakcie losowania ostatni numer).
    2. Absencja na rundzie lub spóźnienie na rundę w świetle nowych przepisów, w przypadku braku usprawiedliwienia, może skutkować nie tylko walkowerem, ale także wykluczeniem z turnieju. Natomiast trzy walkowery, nawet uspra-wiedliwione, pociągają za sobą wykreślenie zawodnika z turnieju.
    3. Wychodzenie do pokoju hotelowego w trakcie gry - walkower lub nawet usunięcie z turnieju.
    4. Opuszczanie stolika na swoim posunięciu - upomnienie, ale przy ponawianiu takiego wykroczenia nawet uznanie partii za przegraną.
    5. Rozmowy z innymi zawodnikami - upomnienie, a przy stwierdzeniu podpo-wiedzi - porażka.
    6. Wniesienie na arenę turniejową i nie wyłączenie telefonu komórkowego, nie wspominając już o dzwonku i rozmowie przez telefon - porażka.
    7. Korzystanie z komputera bezpośrednio lub pomocy komputera za pośrednic-twem innej osoby - wykreślenie z turnieju.
    8. Korzystanie z notatek, książek na stoisku itp. - upomnienie lub porażka.
    9. Przeszkadzanie rywalowi w grze, np. przez permanentne poprawianie usta-wienia bierek (nawet z wymaganym uprzedzeniem - j’adoube czy popra-wiam) czy też w inny sposób - upomnienie.
    10. Ustalanie rezultatu partii. W przypadku istnienia dowodu o uzgodnieniu wy-niku przez obu zawodników - obustronny walkower.

    Przewracanie bierek

    W olbrzymich niedoczasach, szczególnie gdy gra toczy się bez dodatków sekundo-wych na poszczególne posunięcia, zawodnicy, mając zaledwie kilka liczonych se-kund, muszą wykonać kilka, niekiedy nawet kilkanaście posunięć. Wtedy też, nawet dość często, zdarza się przewracanie bierek. W ostatnich czasach do niektórych re-gulaminów turniejowych wprowadzono przepis, że przewrócenie bierki i naciśnięcie zegara powoduje natychmiastową przegraną. Miało to miejsce na rozgrywkach azja-tyckich w Makao w 2008 roku oraz na Olimpiadzie Sportów Umysłowych w Pekinie też w 2008 roku.

    Na MŚ w blitzach w Kazachstanie w listopadzie 2008 roku, jako sędzia główny, poin-formowałem zawodników, że w przypadku przewrócenia figury przez przeciwnika i naciśnięcia zegara, należy po prostu nacisnąć zegar bez wykonania ruchu i nakazać rywalowi ustawienie figur na miejscu. Jak przekroczy czas w chwili poprawiania fi-gur, to naturalnie przegra. Ale tam były grane blitze klasyczne (P-5'), bez dodatku sekundowego.

    Otwartym pozostaje pytanie, co robić w sytuacji, gdy jest dodatek sekundowy. W blitzach moim zdaniem należy postępować analogicznie, chociaż zawodnik naciska-jący zegar, bez wykonania ruchu, dostaje rekompensatę 2 sekund, a jego rywal musi najpierw poprawić figury i dopiero po ich poprawieniu i odciśnięciu zegara mo-że liczyć na dodatkowe dwie sekundy, ale nie zawsze zdąży je uzyskać!

    Natomiast w partiach klasycznych z dodatkiem 30 sekund na ruch znacznie rzadziej dochodzi do takich sytuacji, ale tutaj trudno zalecać odciśnięcie zegara, bowiem jest to zarejestrowane jako kolejny ruch, co ma istotne znaczenie przy określonym tem-pie gry.

    Dlatego w takiej sytuacji lepiej wygląda przyznanie przeciwnikowi dodatkowych 2 minut, przy czym nie należy tego czynić natychmiast, tylko arbiter "ma to w pamię-ci" i daje w zależności od sytuacji. Jeżeli rywal ma mało czasu, to czeka, a gdy w takiej sytuacji jest zawodnik, któremu przewrócono figury dodaje mu natychmiast.

    Wzorowałem się w swojej decyzji na starych, nie pisanych zasadach i sytuacjach turniejowych, których byłem świadkiem. Mark Crowther, wydawca elektronicznego tygodnika TWIC, ma podobne zdanie, bowiem na jego łamach przypomniał znaną partię graną na turnieju pretendentów na wyspie Curacao w 1962 roku, szeroko opisaną w szachowych periodykach owych czasów.



    Obrona sycylijska B35

    P. Keres - P. Benkö, turniej pretendentów, Curaçao 1962, 1.e4 c5 2.f3 c6 3.d4 c:d4 4.:d4 g6 5.c3 g7 6.e3 f6 7.c4 a5 8.e2 0–0 9.0–0 d6 10.f4 d7 11.b3 c6 12.d3 d7 13.f3 :b3 14.c:b3 c5 15.c2 d7 16.e5 ac8 17.ad1 e6 18.:c6 :c6 19.f2 b6 20.e:d6 :d6 21.:d6 e:d6 22.d1 e4 23.:e4 :e4 24.h3 c8 25.:d6 e8 26.d4 h6 27.d7 ! (27.g3? 27...f8 ! 28.d7 b1+ 29.g2 d1!) 27...:f4 28.g3 e6 29.:a7! (29.:f4 :d7 30.f6 f8 31.g7+ e7 32.f6+ =) 29...b8 30.b7 :g3? 31.f3? (31.:g3 d5 32.e3!) 31...d6 32.g2 c5 33.c3 f8 34.a7 h5 35.a4 f5 36.b4 g5 37.:h5 d5+ 38.g1 c5+

    XIIIIIIIIY
    9-+-+r+k+0
    9tR-+-+-+-0
    9-zp-+-+-+0
    9+-vlq+pzpQ0
    9PzP-+-+-+0
    9+-vL-+-+P0
    9-zP-+-+-+0
    9+-+-+-mK-0
    xiiiiiiiiy

    Pozycja jest wyrównana, ale Pal Benkö, będący tradycyjnie w olbrzymim niedocza-sie, robiąc ruch 38…c5+ przewrócił kilka figur. Jak mi opowiadano Keres wzruszył ramionami i spokojnie, bez zbędnych słów włączył zegar przeciwnika. I taka powin-na być reakcja zawodnika, także zdaniem komentatorów. Oczywiście Benkö nie upo-rał się z problemem i przekroczył czas. Nie był naturalnie zadowolony z takiego bie-gu wydarzeń, ale nie protestował, gdy wpisano mu porażkę 1-0.

    Być może Węgier zakładał, że Keres, znany dżentelmen, ustawi figury na swoim czasie i będzie podziwiał ruch czarnych prowadzący do remisu, ale do niczego takie-go nie doszło. Jako ciekawostkę dodam, że w ostatniej rundzie czterokołowego tur-nieju pretendentów Pal Benkö zrewanżował się Keresowi. Wygrał partię i pozbawił go szans na grę o tytuł mistrza świata z Botwinnikiem. W turnieju triumfował Tigran Petrosjan.

    Przepisy FIDE ujmują to tak:
    7.3. Jeżeli zawodnik przypadkowo przemieści jedną lub więcej bierek, to jest zobo-wiązany do przywrócenia właściwej pozycji na szachownicy na własnym czasie. Jeśli zachodzi konieczność, to zawodnik lub jego przeciwnik powinni zatrzymać zegar i prosić o asystę sędziego. Sędzia może ukarać zawodnika, który prze-mieścił bierki.

    Incydent

    W X rundzie turnieju w Wijk aan Zee w 2009 doszło do incydentu w partii T. Radża-bow - J. Smeets. Tejmur Radżabow ofiarował figurę i otrzymał bardzo silny atak, w gruncie rzeczy prowadzący do zwycięstwa. Warto wiedzieć, że grano tempem kla-sycznym 40/2h+20/1h+reszta/15’ i 30”/ruch poczynając od 61.




    Debiut Retiego A07

    T. Radżabow - J. Smeets, Wijk aan Zee 2009, 1.f3 d5 2.g3 c6 3.g2 f6 4.c4 d:c4 5.0–0 bd7 6.c2 b6 7.a4 a5 8.a3 e6 9.g5 g4 10.:c4 :e2 11.e5 h5 12.b4 bd7 13.b2 a:b4 14.a5 a6 15.fe1 :e5 16.:e5 e6 17.f1 g6 18.b3 d6 (18...e7 19.:a6 b:a6 20.ae1) 19.:e6 f:e6 20.:e6+ d7? (20...f8 21.:a6 b:a6 22.f3) 21.:d6+! :d6 22.:b4+ c5 23.:b7 c6 24.b5 c7 25.b6+ e7 26.e1+ (26.e5 d7 27.:f6+ g:f6 28.e1+ f7 29.e6+ g7 30.:d7+ :d7 31.:d7 a8 32.a1 d3 33.f4 +-) 26...f8 27.e5 c8 28.d6+ Trochę dziwny ruch, wypuszczający przewagę. Wygrywało 28.b7 f7 (28...h5 29.e3 c4 30.d6+ g8 31.e7) 29.d6+ g8 30.e7 itd. 28...g8 29.e7 h6 30.c4+ h7 31.b7 f8 32.d7 b8 33.:f8 :b7 34.:b7 :f8 35.d3 g4 36.a6 e5 Teraz białe zdobywają przewagę. Lepsze 36...a8 37.a7 f6. 37.d5 Teraz białe wygrywają, ale zostały im dosłownie 3 sekundy na 3 posunięcia. 37…a8 (37…f6 38. b8 :a6 39.g8+ +-) 38.a7 e8 39.e7

    XIIIIIIIIY
    9r+-+l+-+0
    9zP-+-tR-zpk0
    9-+-+-+-zp0
    9+-zpLsn-+-0
    9-+-+-+-+0
    9+-+P+-zP-0
    9-+-+-zP-zP0
    9+-+-+-mK-0
    xiiiiiiiiy
    Po tym ruchu białym została widoczna na zegarze jedna sekunda, ale tym posunię-ciem białe zrzuciły gońca e8 z szachownicy. „Krótszy” ruch 39.c7 też wygrywał i był znacznie „bezpieczniejszy”, bowiem w pobliżu pola c7 nie było figur do przewróce-nia. Ale to łatwo powiedzieć po partii.

    Zdziwiony Smeets natychmiast włączył zegar przeciwnika, nie wykonując ruchu i Radżabow przekroczył czas i zaczął protestować. Stojący sędziowie Cor Roet and Pavel Votruba dyskutowali przypadek ponad 10 minut i to na dobitek razem z dy-rektorem turnieju Jeroenem van den Bergiem i wahali się z podjęciem oczywistej decyzji - zwycięstwo Smeetsa! Więc gracze po pewnym czasie, nie czekając na de-cyzję arbitrów zgodzili się niespodziewanie na remis.

    Zgoda na remis kończy sprawę, ale nawet z punktu widzenia nienadzwyczajnie sprecyzowanego artykułu 7.3 sprawa jest oczywista, zawodnik przewracający bierkę lub bierki jest zobowiązany do przywrócenia właściwej pozycji na szachownicy na własnym czasie.

    Inna rzecz, że w tym przypadku było to praktycznie niemożliwe, a dalsza część tego art. 7.3 „zawodnik lub jego przeciwnik powinien zatrzymać zegar i prosić o asystę sędziego oraz. arbiter może ukarać zawodnika, który przemieścił bierki” pozornie wygląda dziwnie, ale dla mnie jest to sprawa dość oczywista. Moim zdaniem dotyczy przypadku, gdy „winowajca” nie ustawi bierek na właściwych polach. Wtedy rzeczy-wiście trzeba zatrzymać zegar i wezwać arbitra. Taka powinna być logika tego prze-pisu, co zresztą wynika ze wstępu do „Przepisów gry”, że przepisy nie są w stanie objąć wszelkich sytuacji i przypadków. Arbiter przy podejmowaniu decyzji w takich przypadkach powinien opierać się na zaistniałych analogicznych sytuacjach zacho-wując oczywiście obiektywność.

    Zabawne, że w tej sytuacji Radżabow protestował, a kilka rund wcześniej w partii z Iwanczukiem postąpił tak jak Smeets, natychmiast naciskając zegar przeciwnika, kiedy Iwanczuk przewrócił bierkę i partię wygrał! „Filozofia” Kalego z „Pustyni i w puszczy”.

    Obrona królewsko-indyjska E97

    W. Iwanczuk - T. Radżabow (3) 1.d4 f6 2.c4 g6 3.c3 g7 4.e4 d6 5.e2 0–0 6.f3 e5 7.0–0 c6 8.d5 e7 9.b4 e8 10.a4 f5 11.a5 f6 12.g5 h5 13.e:f5 g:f5 14.d2 f6 15.c5 d7 16.b5 e8 17.c6 b6 18.h4 f7 19.d3 g6 20.f3 e8 21.h1 h8 22.c2 f7 23.g4 fg8 24.a4 ae8 25.a:b6 a:b6 26.a7 c8 27.:g6+ :g6 28.g1 f7 29.g3 e4 30.e2 f6 31.f4 e:f3 32.g:f5 f:d5 33.:f3 :f4 34.:f4 f6 35.b3 h5 36.:f6+ :f6 37.e6 cf8

    XIIIIIIIIY
    9-+-+-tr-mk0
    9tR-zp-sn-+p0
    9-zpPzpLtr-+0
    9+P+-+P+q0
    9-+-+-wQ-+0
    9+-+-+R+-0
    9-+-+-+-zP0
    9+-+-+-+K0
    xiiiiiiiiy

    38.:c7?? Po 38.g3 białe broniły się, bowiem nie wolno 38...:e6 39.f:e6 :f4, wobec 40.a8+. 38...:e6 39.f:e6 :f4 40.:f4 d5+ 41.g1 g5+ 0–1





    Zarzut korzystania z komputera w trakcie gry

    Festiwal Aerofłotu, Moskwa, luty 2009 rok

    Po V r. głównego turnieju, rozstawiony z nr 1, Szachrijar Mamedjarow (2724), dzielił 1-3 miejsca z Aleksandrem Mojsiejenko (2676) i Igorem Kurnosowem po 4 p. W VI r. doszło do jego z Kurnosowem.

    Obrona Grünfelda D70

    S. Mamedjarow - I. Kurnosow, Aerofłot, Moskwa 2009, 1.d4 f6 2.c4 g6 3.f3 d5 4.c:d5 :d5 5.e4 b6 6.c3 g7 7.e3 0–0 8.d2 c6 9.0–0–0 f5 10.h4 f:e4 11.h5 g:h5 12.d5 e5 13.h6 ec4 14.g5 f7 15.:c4 :c4 16.d4

    XIIIIIIIIY
    9r+lwq-+k+0
    9zppzp-zprvlp0
    9-+-+-+-vL0
    9+-+P+-wQp0
    9-+ntRp+-+0
    9+-sN-+P+-0
    9PzP-+-+P+0
    9+-mK-+-sNR0
    xiiiiiiiiy
    16...d6N Innowacja. Grano 16...d6 17.f:e4 g4 18.:g7 :g7 19.e3 e5 20.d:e6 e7 ze złożoną pozycją, M. Rodshtein - G. Margwelaszwili 2003, natomiast komputer polecał tu natychmiastowe 16...:b2 17.:b2 (17.:e4 c5 18.d2 c4 19.c2 a3 -/+) 17...c5 z wygraną. 17.:g7 Posunięcie 17.:c4 :h6 18.:h5 :g5+ 19.:g5 e:f3 20.:f3 e6 prowadziło do lepszej gry czarnych. 17...:g7 18.:h5 Można było też grać 18.h4. Dalsze posunięcia są stosunkowo proste i gruncie rzeczy forsowne. 18...f4+ 19.b1 f5 20.f:e4 g4 21.ge2 d2 (21...e3) 22.:d2 :d2+ 23.c2 :h5 24.:h5 0–1

    Po partii Mamedjarow sprawdził posunięcia rywala z programem Rybka i oskarżył Kurnosowa o używanie programu. Mamedjarow napisał: „W czasie partii Kurnosow wychodził z sali po każdym posunięciu, raz wziął swój płaszcz i skierował się do toa-lety. Mając podejrzenia, co do niesportowej gry, zaproponowałem po 14 posunięciu remis, ale on odrzucił. W partii dość szybko rozegraliśmy 11 posunięć. Moje 12 po-sunięcie zaskoczyło Kurnosowa. Jego następne posunięcia są podawane, jako pierw-szy wybór Rybki, co szybko pozwoliło mu wygrać partię. Z uwagi na dziwne zacho-wanie mojego przeciwnika, składam protest i odmawiam dalszego udziału w turnie-ju".

    IA Geurt Giessen, na pytanie ChessBase powiedział: „Protest nie jest przekonujący. Wariant jest znany w teorii do 16…d6, a potem czarne nie robiły dziwnych posu-nięć. Sprawdzaliśmy partię z IM Filipowiczem i GM Wasiukowem i obaj nie stwierdzi-li, aby wykonane posunięcia było trudno znaleźć w trakcie partii".

    GM Igor Kurnosow po paru dniach napisał list: „Drodzy Koledzy i Kibice. Wyjaśniam sprawę protestu Szachrijara Mamedjarowa. Przede wszystkim proponuję obejrzeć partię. Moim zdaniem po 11…gh5 powstała dobrze znana w teorii pozycja, korzystna dla czarnych. Teraz rywal zagrał nowy dla mnie ruch 12.d5. Po 13.h6 rozważałem 13...f7, ale doszedłem do wniosku, że po 13...f7?! 14.g7 :g7 15.xh5 tracę tempo. Ruch 15.:c4 był dla mnie jedynym posunięciem. Dodam, że po poprzednim posunięciu, po 40 minutowym namyśle mój rywal zaproponował remis. Czując, ze mam przewagę nie widziałem podstaw do przyjęcia propozycji. Myślałem, że 16…d6?! daje mi decydującą przewagę, tymczasem wygrywało 16…:b2, ale tego nie rozważałem. 17… g7 - jedyne posunięcie i 18. h5 f4 + - Znów jedyne, ale wygrywające posunięcie. Groził mat i skoczek był atakowany. Dalsze posunięcia są oczywiste dla wszystkich kwalifikowanych szachistów. Po 21...d2! Przeciwnik za-trzymał zegar, nie podał mi ręki, nie podpisał blankietu i udał się do sędziego. Za-rzucił mi korzystanie z komputera, a przecież sam grał relatywnie słabo. Twierdzenie Mamedjarowa, że brałem płaszcz i chodziłem do toalety po każdym ruchu nie odpo-wiada prawdzie. Dopiero po pierwszych 12 ruchach, zagranych dość szybko, wsta-łem po raz pierwszy. Kiedy mój przeciwnik myślał 40 minut po 15 ruchu, dwukrotnie wychodziłem na korytarz, znajdujący się dwa metry od wejścia do sali, paląc papie-rosy. Stali tam też sędziowie i ochrona i wiele innych osób. Kilka razy przecierałem twarz zimną wodą, z nikim nie rozmawiałem i żaden z sędziów nie zwrócił mi żadnej uwagi. Podobnie jak wielu graczy, wstaję od stolika i spacerując analizuję pozycję. Protest wpłynął negatywnie na moją dalszą grę w turnieju. Uważam, że Organizato-rzy znaczących turniejów powinni detektorami sprawdzać zawodników przy wejściu, aby wyeliminować bezpodstawne oskarżenia. Należy też opracować sankcje, jakim powinni podlegać zawodnicy korzystający z niedozwolonej pomocy, podobnie jak zawodnicy, którzy niesłusznie oskarżają innych".

    Dodatkowe uwagi A.F.

    Mamedjarow grywa wariant z 3.f3, więc wybrany wariant nie był niespodzianką. W opisie Mamedjarowa znalazło się też kilka wątpliwych sytuacji, zaprzeczających so-bie wzajemnie. Nie wiadomo kiedy wyszedł Kurnosow na dłużej i odkąd ruchy mia-łyby być wg "Rybki". Dlaczego Kurnosow nie nie wygrał w 16 posunięciu? Wiele dal-szych posunięć jest logicznych nawet dla przeciętnego szachisty. Kurnosow wycho-dził z sali, ale palił papierosy na korytarzu, stojąc sam. Obserwował go główny sę-dzia festiwalu IA Geurt Gijssen oraz kilkakrotnie ja na prośbę Geurta, bowiem byłem głównym sędzią obu grup A1 i A2, wspólnie z IA Igorem Bołotynskim. Nie zauważy-łem nic podejrzanego. Do niewielkiej toalety stale ktoś wchodził. Później prawie po każdym ruchu Kurnosow przechadzał się po sali.



    Zachowanie sędziego i pozbywanie się odpowiedzialności

    Z ważnych spraw rozważanych przez Kolegium Sędziów oraz przez Ogólnopolską Konferencję Sędziów są kwestie nieodpowiedniego zachowania się sędziów na sa-lach turniejowych oraz przekraczanie przez nich pewnych norm etycznych czy dys-cyplinarnych. Do nich zalicza się: opryskliwe zwracanie się do zawodników i ich opiekunów, kierowanie się uznaniem, a nie przepisami w odniesieniu do niektórych decyzji oraz nie wykonywanie poleceń sędziego głównego. Tacy sędziowie powinni być odsuwani od prowadzenia turniejów. Należy to do obowiązków sędziego głów-nego, natomiast w odniesieniu do sędziów głównych konsekwencje wyciągają Kole-gium Sędziów i Konferencja Sędziowska.

    Kolejną przykrą sprawą jest przerzucanie na zawodników odpowiedzialności za po-dejmowane decyzje sędziowskie, np. pytanie się zawodników na odprawie technicz-nej czy zgadzają się na przesunięcie rundy o godzinę lub dwie, zagranie partii w in-nym terminie, niż wynika z regulaminu, czy też przystąpienie do partii, którą za-wodnik wygrał walkowerem. Są to zachowania niedopuszczalne. Sędzia zadaje py-tania nie fair, domagając się od zawodników aby rozstrzygali jego problemy. W tych wzmiankowanych sytuacjach sędzia główny, biorąc pod uwagę specjalne okoliczno-ści, musi podjąć decyzję sam, ewentualnie może poradzić się dyrektora turnieju. Niezależnie od zaistniałej sytuacji wyłącznie sędzia główny ponosi odpowie-dzialność za te decyzje.

    Na arbitrze pełniącym rolę sędziego głównego ciąży wiele obowiązków, w tej liczbie organizacyjnych. Nie ma obowiązku przyjmowania funkcji arbitra głównego, ale gdy jakiś sędzia podejmie się takiej roli, to w pełni odpowiada za kierowanie zespołem sędziowskim, w skład którego wchodzi niekiedy nawet kilku asystentów. Nie powin-na się zdarzyć sytuacja, w której sędzia główny wnosi jakąkolwiek skargę na sę-dziego asystenta, gdyż oznacza to, że nie sprostał swoim obowiązkom. Nie powinien też wnosić skargi na dyrektora turnieju, gdyż takie zachowania też świadczą o nie-kompetencji sędziego głównego. Sam musi rozwiązać takie problemy, a gdy uważa, że im nie sprosta, nie powinien podejmować się tego zadania.

    Telefony i zapisy partii

    Niezwykle istotną sprawą jest kwestia kary za korzystanie z telefonu komórko-wego czy innego urządzenia elektronicznego, służącego do komunikacji w trakcie partii. Za jakikolwiek sygnał tego telefonu czy innego urządzenia elektronicznego w czasie gry lub nawet za wniesienie włączonych urządzeń na salę, delikwent jest ka-rany przegraną i to bez żadnej dyskusji, bowiem popełnił szachowe przestępstwo. Jego przeciwnik otrzymuje cały punkt. Nie ma znaczenia pozycja, czy jest przegrana czy kompletnie wygrana. Jedynym wyjątkiem jest sytuacja, gdy przeciwnikowi zo-staje samotny król. Wtedy wynik 0,5-0. W żadnym przypadku sędzia nie ma prawa do prowadzenia oceny pozycji - czy jest wygrana czy też nie? Zostało to jasno przedstawione w nowych przepisach FIDE (od 1 lipca 2009 r.), chociaż i stare nie budzą żadnych wątpliwości, tylko były niekiedy źle interpretowane przez niektórych sędziów. Zdarzały się też przypadki, że sędzia udawał, że „nie słyszał” dzwonka te-lefonu, co też jest karygodne.

    Kolejną istotną kwestią jest brak lub luki w prowadzeniu zapisu partii. Jeżeli sędzia zobaczy taką sytuację lub na to zwróci mu uwagę przeciwnik zawodnika nie prowadzącego zapisu, to powinien natychmiast zareagować. Zawodnik nie piszący otrzymuje upomnienie i musi na swoim czasie natychmiast uzupełnić wszystkie bra-kujące posunięcia, chociaż naturalnie sędzia może wziąć zapis przeciwnika i mu udostępnić. Zawodnik nie piszący nie może wykonać żadnego posunięcia przed uzu-pełnieniem zapisu. Jedynym wyjątkiem jest sytuacja, gdy zostało mu mniej, niż 5 minut do kontroli czasu na mechanicznych zegarach. Natomiast nie ma żadnych wy-jątków przy tempie gry z dodatkiem sekundowym. Gdy nie zdąży uzupełnić zapisu, mając 30 sekund lub nawet nieco więcej, to przekracza czas i przegrywa partię! Na-turalnie nie może stawiać kresek, tylko musi zapisać czytelne posunięcia.

    Dodawanie czasu przeciwnikowi niewiele wnosi, bowiem rywal może mieć przykła-dowo 20 minut więcej i dodatek dwuminutowy nie zmieni jego sytuacji, natomiast odejmowanie czasu zawsze powoduje konflikty.

    Doświadczenie sędziego

    Doświadczenie przychodzi z wiekiem, a w dużym stopniu wynika z liczby przepro-wadzonych zawodów w różnych sytuacjach turniejowych i przy zróżnicowanym po-ziomie uczestników, od turniejów dla małych dzieci, do rozgrywek weteranów. Dla-tego też trzeba zachowywać pewien umiar w szybkiej progresji sędziów i nadawania im kolejnych klas sędziowskich.

    Trudne sytuacje i jeszcze trudniejsze decyzje sędziego

    Omawiałem już najczęstsze przypadki przekraczania przepisów przez zawodników i ewentualne kary, ale trzeba także wiedzieć jak postępować w sytuacjach, gdy za-wodnicy grają nie fair. Na różnych arenach turniejowych, od światowych po lokalne, można spotkać zawodników, którzy próbują zdobyć punkty na bazie różnych tricków i „kombinacji”, które nie zawsze mogą być karane w świetle przepisów gry, względ-nie nie są objęte tymi przepisami.

    Jednakże powinny być potępione z punktu widzenia etyki, bowiem w większym lub mniejszym stopniu naruszają przepis, wprowadzony w ostatnich latach, poczynając od 2000 roku w różnych formach, a ujęty obecnie w art. 12.1. Zawodnikom nie wolno podejmować żadnych działań przyczyniających się do tworzenia złej reputacji grze w szachy.

    Do takich zachować należy zaliczyć odmowę podanie ręki przed rozpoczęciem partii i po jej zakończeniu. Najbardziej drastycznym przykładem był mecz o mistrzostwo świata Karpow – Korcznoj, rozegrany w Baguio, na Filipinach w 1978 roku. W owych czasach były niezwykle napięte stosunki pomiędzy władzami ZSRR oraz Wiktorem Korcznojem, który uciekł ze Związku Radzieckiego w 1976 roku. Ten czyn był uwa-żany za zdradę państwa radzieckiego i surowo potępiony przez władze. Mecz toczył się w niezwykle nerwowej atmosferze i doszedł do skutku tylko dzięki wielkiej mię-dzynarodowej presji i zdecydowanej postawie ówczesnego prezydenta FIDE Maxa Euwe. Naturalnie po wielomiesięcznych dyskusjach i interpretacjach przepisów usta-lono regulamin meczu oraz sprecyzowano wymagania odnośnie zachowań zawodni-ków przed partią, w jej trakcie i po zakończeniu. Ustalono m.in., że zawodnicy są zobowiązani do podawania ręki przed partią oraz po jej zakończeniu, a propozycje remisu składają poprzez sędziego. Niezależnie od tego przez cały mecz toczyła się bezpardonowa walka polityczna, w której obie strony nie przebierały w środkach.

    Niemniej jednak mecz toczył się (zgodnie z regulaminem do 6 zwycięstw) i pierwsze siedem partii zakończyło się wynikiem remisowym. Przed rozpoczęciem ósmej partii Anatolij Karpow zarzucił Korcznojowi obrazę ZSRR, zastosował „psychologiczny chwyt” i odmówił podania ręki Wiktorowi Korcznojowi, naruszając w ten sposób podpisaną umowę, w której ustalono że obaj gracze byli zobowiązani do podawania ręki przed każdą partią. Wiktor Korcznoj, sfotografowany z wyciągniętą ręką, nie mógł dojść do siebie w trakcie gry i został rozgromiony.


    A. Karpow - W. Korcznoj,
    mecz o MŚ (8 partia), Baguio 1978

    XIIIIIIIIY
    9-+-+rmk-+0
    9+-zp-+ptrp0
    9pwq-+l+-sN0
    9+p+-+-+-0
    9-+-+-+-+0
    9+-zPR+Q+-0
    9PzP-+-+PzP0
    9+-+-+R+K0
    xiiiiiiiiy

    26.d7 b8 27.:f7 :d7 28.d8+ 1–0

    Naruszenie regulaminu nie oznacza, że główny sędzia meczu o MŚ, którym był nie-zwykle doświadczony IA Lothar Schmid może łatwo znaleźć odpowiednią karę. Wiele lat później, w czasie Kongresu FIDE w Halkidiki, opowiadał mi, że w gruncie rzeczy nie miał do dyspozycji żadnych sankcji i nie mógł ukarać Karpowa za ten czyn. Sprawę przekazano do Komitetu Apelacyjnego, który też nie był w stanie wyciągnąć żadnych poważniejszych konsekwencji.


    Dopiero w 2007 roku decyzją Rady Prezydenckiej FIDE wprowadzono obowiązek po-dawania ręki przed partią, a odmowa powinna być karana przegraną partii. Taka sytuacja miała miejsce w turnieju „B” w Wijk aan Zee. Bułgar Iwan Czeparinow od-mówił podania ręki Nigelowi Shortowi, ponieważ Anglik w jednym z wywiadów obra-ził ekipę bułgarską. Inna rzecz, że Anglik pisał negatywnie tylko o Weselinie Topało-wie, z którym zresztą przywitał się podczas otwarcia turnieju w Holandii. Niemniej jednak Czeparinow, który był sekundantem Topałowa, odmówił przed partią podania ręki Shortowi. Short zwrócił uwagę na postanowienie Prezydium FIDE w tej sprawie i sędziom nie pozostało nic innego, jak przyznanie mu walkowera. Jednakże Komitet Apelacyjny, działający w składzie Władimir Kramnik, Michał Krasenkow i Judit Pol-gar, podjął decyzję, że Czeparinow musi przeprosić Shorta na piśmie i jeśli to uczy-ni, to partia zostanie rozegrana w wolnym dniu. Obaj gracze muszą też, przed jej rozpoczęciem, podać sobie ręce. Jeśli któryś odmówi, to przegra partię walkowerem. Postanowiono także, że każdy uczestnik, który w kolejnych rundach odmówi poda-nia ręki, po zwróceniu uwagi przez arbitra, będzie ukarany porażką. Short pogodził się z decyzją, zagrał partię i wygrał!

    W nowych przepisach FIDE, obowiązujących od 1 lipca 2009 ten przepis nie został wprowadzony, ale precedens już jest i można podejmować takie decyzje w oparciu o wspomniany już art. 12.1.

  5. #275
    Dołączył
    Aug 2011
    Mieszka w
    Warszawa
    Posty
    267
    XXVI Ogólnopolska Konferencja
    Sędziów Szachowych
    pod patronatem
    Prezydenta Torunia Michała Zaleskiego
    Toruń, 27-28 listopada 2010 roku


    1. Organizator
    Kolegium Sędziów Kujawsko-Pomorskiego Związku Szachowego w uzgodnieniu z Kolegium Sędziów Polskiego Związku Szachowego.

    Z ramienia Kolegium Sędziów Kujawsko-Pomorskiego Związku Szachowego Konferencję organizują prezes ANDRZEJ MICHALSKI oraz skarbnik TOMASZ WODZYŃSKI, tel: dom. (56) 471-22-07, kom. 722 516 734

    Zgłoszenia do udziału w Konferencji należy nadsyłać pod adresem
    e-mail: biuro@sempre.torun.pl

    Rezerwacje hotelowe (hotel OSiR-u) proszę zgłaszać do Tomasza WODZYŃSKIEGO, e-mail: wodzuchy@wp.pl. Rezerwację w hotelu B&B bezpośrednio do recepcji tel. 56-621-81-00, e-mail torun@hotelb.com na hasło – KONFERENCJA PZSzach.

    Rezerwacje wyżywienia w stołówce DS. nr 6 przyjmuje również Tomasz WODZYŃSKI (e-mail jak wyżej).

    Opłaty za noclegi (hotel OSiR-u) i wyżywienie w stołówce DS. nr 6 – bezpośrednio do skarbnika Tomasza WODZYŃSKIEGO, po przyjeździe do Torunia.

    Dodatkowych informacji udziela
    Wiceprezes ds. organizacyjnych Ulrich JAHR - Bydgoszcz
    tel. dom. (52) 342-17-58 ; tel. kom. 600-715-051
    ulrich@logonet.com.pl

    2. Miejsce obrad XXVI konferencji:
    Klub KAMELEON, ul. Tuwima 9 w Toruniu (jak w roku ubiegłym), tel. 56-622-56-64

    Odległość 5 minut pieszo od
    Domu Studenckiego nr 6
    Toruniu, ul. Słowackiego 1/3

    3. Hotele i wyżywienie, przyjazdy
    - Piątek, 26 listopada 2010 r. w godzinach wieczornych
    - Sobota, 27 czerwca 2010 r. w godzinach przedpołudniowych


    Piątek, 26 listopada
    Przyjazdy do Torunia, wyżywienie we własnym zakresie.

    Noclegi można rezerwować w następujących hotelach:

    3.1. OSiR, ul. Bażyńskich 9/17 (przy krytej pływalni)
    - łącznie 21+2 miejsca w pokojach 2 i 3-osob (9x2, 1x3 + dwie przystawki)
    Ceny noclegów w hotelu OSiR – 40 zł/osobę (bez śniadania). Do 1 listopada w pierwszej kolejności przyjmowane będą rezerwacje od piątku do niedzieli. Po tym terminie (do 10.11.010 r.) noclegi z soboty na niedzielę.

    3.2. B&B, ul. Leona Szumana 8 (200 m od dworca PKS - Veolia) – łącznie 34 miejsc w pokojach 1 i 2-osob.
    Ceny noclegów w hotelu B&B – 109 zł za pokój 1-osob., 77 zł w pokoju 2-osob. (śniadanie obowiązkowe - wliczone w koszt noclegu w przypadku pokoju 2-osobowego). Śniadanie w hotelu B&B kosztuje 22 zł. www.hotelbb.pl

    Rezerwacja w hotelu B&B tylko do dnia 10 listopada, potem hotel nie gwarantuje już rezerwacji.

    Ogółem w toruńskich hotelach zarezerwowano 55 miejsc noclegowych dla uczestników konferencji.

    Sobota, 27 listopada
    Wyżywienie w stołówce akademickiej DS nr 6,
    ul. Słowackiego 1/3 (jak w roku ubiegłym)

    Cena śniadania i kolacji po 13 zł, obiadu – 18 zł.
    Pełne wyżywienie możliwe w sobotę, a w niedzielę tylko śniadanie i obiad.

    W programie: przed obiadem II MP Sędziów (turniej błyskawiczny) –
    zgłoszenia na stronie Chess Arbitra.

    Po obiedzie: I część XXVI konferencji sędziowskiej.
    Po kolacji: Spotkanie integracyjne uczestników konferencji.

    Niedziela, 28 listopada

    Śniadanie i obiad w stołówce akademickiej, ul. Słowackiego 1/3 (jak w sobotę).
    Konferencja powinna zakończyć się do godz. 13,30.
    Wyjazdy uczestników konferencji po obiedzie.

    4. Uczestnictwo i terminarz Konferencji

    4.1. Uczestnictwo

    W Konferencji, na prawach delegatów, mogą uczestniczyć wszyscy sędziowie klas: pierwszej, państwowej, FIDE i międzynarodowej FIDE, pod warunkiem posiadania licencji sędziowskiej klasy centralnej oraz uregulowania opłaty sędziowskiej za rok 2010.

    4.2. Terminarz

    Sobota, 27 listopada 2009
    Godz. 9.00-13.00
    Błyskawiczne Mistrzostwa Polski sędziów szachowych
    Godz. 14.00
    Przerwa obiadowa.
    Godz. 15.00-18.00
    Konferencja – obrady.
    Godz. 18.00
    Kolacja.
    Godz. 19.00
    Dyskusja, spotkanie nieoficjalne, kuluarowe rozmowy.
    Godz. 20.30
    Zebranie Kolegium Sędziów
    Zmiany przepisów FIDE
    Bieżące kwestie, protesty, decyzje
    Szkolenie - programy kojarzeń, kursy sędziowskie itp.

    Niedziela, 28 listopada 2010
    Godz. 9.00 - 13.30
    Konferencja – obrady
    Godz. 14.00
    Zakończenie konferencji i obiad.

    5. Porządek obrad dwudniowej Konferencji

    Sobota, 27 listopada 2009
    1. Powitanie uczestników Ogólnopolskiej Konferencji Sędziów przez Przewodniczącego Kolegium Sędziów PZSzach.
    2. Otwarcie Konferencji przez Prezydenta Torunia.
    3. Wybór prowadzącego obrady i protokolantów i zatwierdzenie porządku obrad.
    4. Powołanie komisji mandatowej oraz uchwał i wniosków.
    5. Sprawozdanie z działalności Kolegium Sędziów PZSzach.
    6. Dyskusja nad sprawozdaniem.
    7. Sprawozdanie komisji mandatowej.

    6. Część szkoleniowa - tematyka
    Sobota i niedziela – 27-28 listopada 2010


    Zasadniczy temat Konferencji

    Organizacja zawodów szachowych
    dzieci i młodzieży


    1. Systemy rozgrywek w świetle zmian przepisów FIDE.
    2. Kojarzenia komputerowe – nowości - wizualizacja kojarzeń.
    3. Sprzęt szachowy – szachownice elektroniczne, zegary, transmisja internetowa.
    4. Bezpieczeństwo organizacji zajęć i rozgrywek szachowych.
    5. Przepisy gry w szachy ze szczególnym uwzględnieniem dzieci i młodzieży
    (kwestia towarzyszących opiekunów i rodziców).
    6. Przepisy gry FIDE - szachy klasyczne szybkie i błyskawiczne – interpretacja nowych przepisów – „zero tolerancji”, zakazy proponowania remisów, szybkie remisy.
    7. Interpretacje i orzeczenia sędziowskie - przykłady z imprez dziecięcych i młodzieżowych na tle imprez seniorów.
    8. Zasady przyznawania kategorii szachowych i klas sportowych oraz Ogólne zasady funkcjonowania systemu rankingowego FIDE w szachach młodzieżowych. Przywileje rankingowe.
    9. Sędzia młodzieżowy – zadania i obowiązki.

    Inna tematyka

    1. Zmiany i interpretacja Przepisów Gry i turniejowych FIDE na Kongresie w Chanty Mansijsku 2010 (tempo gry, tie-breaki itp., prawa i obowiązki kapitanów).
    2. Nowości w zakresie programów kojarzenia par polskich i zagranicznych.
    3. Seminaria arbitrów i tytuły międzynarodowe sędziów.
    4. Kursy sędziowskie – terminy, łączenie z zawodami młodzieżowymi
    5. Udział sędziów w opracowaniu regulaminów turniejowych
    6. Dyskusja i pytania

    Podsumowanie
    1. Sprawozdanie komisji uchwał i wniosków.
    2. Zakończenie Konferencji.


    Przewodniczący
    Kolegium Sędziów PZSzach

    IA Andrzej Filipowicz

  6. #276
    Dołączył
    Aug 2011
    Mieszka w
    Warszawa
    Posty
    267
    www.pzszach.org.pl
    Mistrzem Polski Sędziów w szachach błyskawicznych został IM i IA Witalis Sapis (9,5 z 11), srebrny medal zdobył Paweł Flak (9 z 11), a brązowy Mirosław Michał (8,5 z 9). Startowało 18 osób. Sędzią głównym turnieju był Prezes Kujawsko-Pomorskiego Związku Szachowego Andrzej Michalski.

+ Odpowiedz w tym wątku

Uprawnienia umieszczania postów

  • Nie możesz zakładać nowych tematów
  • Nie możesz pisać wiadomości
  • Nie możesz dodawać załączników
  • Nie możesz edytować swoich postów

Dependable company international car shipping from USA